гос._Салык

СалыK ж‰не салыK салу

1. Салыктардын экономикалык мэні ж‰не функциялары.
Салыктар-занды жэне жеке тaлCалардан белгілі бір м™лшерде. мерзімде мемлекеттік бюджетке теленетін міндетті т™лемдері. Салык экономикалык категория ретінде аныктамасы былай тужырымдалады: Салыктар дегеніміз _лттык табысты жинактап, шогырландырып. кайта болу каржылык катынастарын сипаттайтын. сондай-ак шаруашылык ж_ргізуші субъекттер мен азаматтардын мемлекетпен екі арадагы орталыктандырылган каржы к™зін кaруCа байланысты туындайтын каржылык катынастардын жиынтыгын сипаттайтын экономикалык категория.Салыктардын экономикалык м‰ні:
салыктар шаруашылык ж_ргізуші субъекттер мен халык табысынын калыптасуындаты каржылык катынастарынын бір б™лігін к™рсетеді. Шаруашылык жургізуші субъекттер мен халык табысынын белгілі бір м™лшерін мемлекет _лесіне жинактап. жинактаулын каржылык катынастарын к™рсетеді.
Салык салу каCидалары оныS м‰нін сипттайтын салык функцияларында к™рініс табады: Фискалдык - мемлекетті каржымен камтамасыз етуі аркылы сипатталады. Jайта болу - aлттык табысты кайта белу барысында к™рініс табады. Бакылау - салык т™леуші занды жэне жеке тaлгалардыS каржылык кызметін канама т_рде бакылау. Реттеушілік - салыктын толык жэне уакытылы мемлекет казынасына т_суін камтамасыз ету барысында Kолданатын кaралдар аркылы сипатталады.
СалыKтыS т_суі немесе табыстыS к™бейуі, шаруашылыK KызметініS ныCайуы, капитал салымыныS к™бейуі, сaраныстыS, шаруашылыK канъюктурасыныS жандануы дегенді білдіреді. СалыKтыS к™терілуі – ол конъюктураныS Kызуы мен к_ресу.
КеSес _кіметі кезінде JазаKстанныS салыK ж_йесі, басKа да КСРО Kaрамында болCан елдердегі сияKты жалпы ‰лемдік дамуCа кері баCыт алды ол салыKтардан к‰сіпорын пайдасын ‰кімшілік ‰діспен сыпырып алу ж‰не Kаржы ресурстарын мемлекет бюджеті арKылы Kайта б™луге к™шті. Jаржы KaралдарыныS толыCымен орталыKтандырылуы ж‰не к‰сіпорынныS Kандай да бір KаржылыK м‰селелерді шешу еркіндігінен айырылуы шаруашылыK жетекшілерін барлыK инициативадан KaралаKан Kалдырып, 80-90 жылдардаCы пайда болCан KаржылыK тоKырауCа ‰келіп соKтырCаны жалпыCа м‰лім жаCдай.
Содан бергі 15-жылCа жуыK уаKыт ішінде еліміздіS жалпы экономикалыK ж_йесімен бірге мемлекеттіS негізгі Kаржы к™зі, салыK ж_йесі де к™птеген ™згерістерге aшырады, дамыCан к™рші елдердіS т‰жірбиесіне салыстырмалы т_рде Kарай отырып салыK салудыS неше жылдан бері Kалыптасып келген KаCидаларына с‰л де болса с‰йкес келетін, салыK т™леушініS де, мемлекеттіS де м_ддесіне икемделіп келе жатKан, нарыKтыK экономиканыS талаптарына бейімделе бастаCан, тиімді салыK заSдылыKтары дамып келе жатыр десек артыK айтпаCа болар едік. €сіресе 2002 жылдан бастап к™птеген ™згеріске т_сіп, толыKKанды жaмыс істеп келе жатKан салыK ж_йесініS артыKшылыKтарын айтпай кетуге болмайды. Егер салыKтар мемлекеттіS реттеу Kaралы, экономикамыздыS тaраKты ™суіне м_мкіндік беретін, бюджеттіS тaраKты т_сім к™зі бола отырып, халыKты ‰леуметтік-экономикалыK жаCынан Kамтамасыз ететін басты фактор екені белгілі болса, аталCан артыKшылыKтармыз экономикамыздаCы _лкен жетістік болып табылады.

2. Жеке табыс салыCы
СалыK т™дешілер JР аумагында салык салу табысы бар резидент жэне резидент емес жеке тaлгалар. Салык объектісі: 1. т™лем козІнен салык салынатын табыс 2.т™лем к™зінен салык салынбайтын табыс. Т™лем к™зінен салык салынатын табыс салык салу максатында ™з алдында 6 топка б™лінеді: 1. кызметкердін табысы 2. бір жолгы т™лем т_ріндегі табыс; 3.сыйакы. дивиденд, _тыс т_ріндегі табыс; 4.стипендия; 5.жинактаушы сактандыру шарттары бойынша алынган табыс; 6.жинактаушы зейнетакы корларынан берілетін зейнетакы т™лемдері. Т™лем к™зінен салык салынбайтын табыстар ез алдына 4 топка бол.: 1.м_ліктік табыс; 2.кэсіпкердіS табысы; 3.жеке адвокатгар мен нотариустардыS табыстары; 4. жогарыда аталCан топтарCа кіргізілмеген жеке тулганыS ™зге де табыстары. ЖТС -S салык салу базасы болып жалакы коры мен міндетті зейнетакы корларына толемдерді ж‰не жалаKыныS т™менгі молшерін (12730 тг.) алып тастаCандаCы сома табылады. Жеке тaлганын мыналай табыстарына салык салынбайды: 1.мемлекеггік бюджеттен алынCан зейнетакы, стипендия; 2.алимент; 3.мутедектердін табысы; 4.мемлекеттік баCалы каCаздар мен агенттік облигациялармен жасалган операциялардан тускен табыстар; 5.`лы Отан соCысына катысушылардын, оларга теSестірілген адамдардын, 1жане 2 топ мугедектердин табыстары; 6. т.б. ЖТС 10 % пропорционал ставкамен алынады.

3. Корпоративтік табыс салыCы: есептеу ж‰не т™леу механизмі
Мемлекеттік мекемелерді KоспаCанда, JазаKстан РеспубликасыныS резидент заSды тaлCалары, сондай-аK JазаKстан Республикасында Kызметін тaраKты мекеме арKылы ж_зеге асыратын немесе JазаKстан РеспубликасындаCы к™здерден табыстар алатын резидент емес заSды тaлCалар корпоративтік табыс салыCын т™леушілер болып табылады.
ОSайлатылCан декларация негізінде арнаулы салыK режимін Kолданатын заSды тaлCалар осы КодекстіS [ Cкачайте файл, чтобы посмотреть ссылку ] с‰йкес, к™рсетілген режим шеSберінде салыK салынатын табыстар бойынша корпоративтік табыс салыCын есептейді ж‰не т™лейді.
Ойын бизнесі салыCын, тіркелген салыKты т™леушілер осы КодекстіS [ Cкачайте файл, чтобы посмотреть ссылку ], [ Cкачайте файл, чтобы посмотреть ссылку ] к™рсетілген Kызмет т_рлерін ж_зеге асырудан т_сетін табыстар бойынша корпоративтік табыс салыCын т™леушілер болып табылмайды.
Корпоративтік табыс салыCын салу объектілері мыналар болып табылады:
1) салыK салынатын табыс;
2) т™лем к™зінен салыK салынатын табыс;
3) JазаKстан Республикасында Kызметін тaраKты мекеме арKылы ж_зеге асыратын резидент емес заSды тaлCаныS таза табысы.
СалыK салынатын табыс жылдыK жиынтыK табыс пен осы б™лімде к™зделген шегерімдер арасындаCы айырма ретінде айKындалады.
Резидент заSды тaлCаныS жылдыK жиынтыK табысы осы тaлCаныS JазаKстан Республикасында ж‰не одан тысKары жерлерде салыK кезеSініS ішінде алуына жататын (алынCан) табыстарынан тaрады.
ЖЖТ – салыK т™леушініS бір салыK жылында жылында тапKан барлыK табыстары. Резидент заSды тaлCаныS жылдыK жиынтыK табысы осы тaлCаныS JазаKстан Республикасында ж‰не одан тысKары жерлерде салыK кезеSініS ішінде алуына жататын (алынCан) табыстарынан тaрады
Шегерімдер д-з – салыK т™леушініS ЖЖТ-сын алу барысында жaмсаCан шыCындары. Шегерімдер келесідей болып жіктеледі:
шегерім Kaрамына Kосылатын шыCындар
шегерім Kaрамына Kосылмайтын шыCындар
СалыK т™леушініS табыс алуCа баCытталCан Kызметті ж_зеге асыруCа байланысты шыCыстары салыK салынатын табысты айKындау кезінде шегерімге жатады.
СалыK Кодексінде к™зделген жаCдайларда шегерімге жатKызылCан шыCыстардыS м™лшері белгіленген нормалардан аспауCа тиіс.
Шегерімдерді салыK т™леуші ™зініS табыс алуCа баCытталCан Kызметіне байланысты шыCыстарды растайтын Kaжаттары болCан кезде ж_ргізеді. Бaл шыCыстар, халыKаралыK KаржылыK есептілік стандарттарына ж‰не JазаKстан РеспубликасыныS бухгалтерлік есеп ж‰не KаржылыK есептілік туралы заSнамасыныS талаптарына с‰йкес айKындалатын болашаKтаCы кезеSдердіS шыCыстарын KоспаCанда, олар іс ж_зінде ж_ргізілген салыK кезеSінде шегерімге жатады.
4. Жанама салыK СалыK салу ‰дiсi бойынша салыKтарды тiкелей ж‰не жанама тaрге б™лемiз. Жанама салыKтар салыKтыS соSCы тaтынушыCа ауысуы арKылы ж_ргiзiлетiн салыKтар немесе баCаCа _стеме т_рінде ж_ргiзiлетiн салыKтар. Жанама салыK тауарды тaтыну немесе сату кезiнде салынады. БaларCа акциздер, KосылCан Kaн салыCы жатады.
Жанама салыKтардыS ™зi индивидуалды жанама салыKтар, ‰мбебап жанама салыKтар ж‰не фискалды-монополиялыK жанама салыKтар т_рінде б™лiнедi.
Жеке жанама салыKтар – KатаS т_рде белгіленген бір тауар топтарына салынады;
€мбебап жанама салыKтар – негізінен барлыK тауарлар мен Kызметтерге салынады;
Фискалды-монополиялыK жанама салыKтар – мемлекеттік Kaрылымдар-да сатылатын ™ндірістіS барлыK тауарларына салынады.
Индивидуалды жанама салыKтарCа – акциз салыCы жатады.
€мбебап жанама салыKтарCа – KосылCан Kaн салыCы жатады.
Жанама салыKтардыS Kолданылуында еS басты кемшiлiгi болып тауарлардыS, жaмыстардыS ж‰не к™рсетiлген KызметтердiS KaныныS, баCасыныS ™сiп кетуi табылады.
Ал жанама салыKтардыS еS басты артыKшылыCы – салыK т™леушiлердiS салыKты т™леуден жалтарынудыS ешKандай м_мкiндiгiнiS болмауы.



5. См.14 и 18
6. Занды тaлCалардыS мулик салыгын есептеу механизми.
Мыналар м_лік салыгын т™леушілер болып табылады: 1 .JР-S аумагында меншік, шаруашылыK ж_ргізу немесе оралымды баскару KaкыCында салык салу обьектісі бар занды тaлCалар. 2.JР-R аумагында меншік кaKыCында салык салу обьектісі бар жеке к‰сіпкерлер. JР-S резиденті емес з.т. JР-S аумагында орналасKан салыK салу обьектілері бойынша салык т™ле_шілер болып табылады. Мыналар м_лікке салынатын салыкты т™леушілер болып табылмайды: 1.JР-н ^кіметі белгілейтін Kажеттілік нормативтері шегінде салык салу обьектілері бойынша бірыSCай жер салыCын т™леушілер. 2.екінші модель бойынша жер койнауын пайдаланушылар. З.мемлекеттік мекемелер. 4.у‰кілетті органныS кылмыстыK жазаларды таKару саласындагы т_зеу мекемелерініS мемлекеттік к‰сіпорындары. 5.діни бірлестіктер. ЗаSды тaлCалар мен жеке к‰сіпкерлер _шін негізгі кaралдар (оныц ішінде т_рCын _й корыныS K_рамында тaрCан обьектілер) мен материалдык емес активтер салык салу обьектісі болып табылады. СалыK базасы болып салык салу обьектілерініS орташа жылдык KалдыK K_ны табылады. Салык салу обьектілерінін орташа жылдыK KалдыK кaны аCымдаCы салык кезеSініS ‰р айыныS бірінші к_ні мен есепті кезеннен кейінгі кезен, айыныS бірінші к_ніндегі салыK салу обьектілерініS KалдыK Kaнын Kосу кезінде алынCан соманыS он _штен бірі ретінде аныкталады.
Салык ставкалары: 1 .ЗаSды т_лCалар - 1 %; 2.Жеке к‰сіпкерлер - 0,5%; З.т™менде аталгандар 0,1% м_лік салыгын телейді: негізгі Kызмет т_рі кітапханалык кызмет к™рсету саласындаCы жaмыстарды орындау болып табылатын _йымдар; Cылыми кадрларды мемлекеттік аттестаттау саласындагы; функцияларды ж_зеге асыратын мемлекеттік кэсіпорындар
су мекемелері; KарамаCындаCы KызметкерлердіS 51% астамы м_гедек кздэайтын ‰леуметтік _йымдар. СалыK т™леушілер салыKты есептеуді салыK базасына тиісті салыK ставкаларын Kолдану арKылы дербес ж_ргізеді. СалыктыS аCымдагы т™лемдерініS сомаларын салыK т™леуші салыK кезеSіндегі 20 аKпаннан,20 мамырдан, 20 тамыздан, 20 карашадан кешіктірмей теS _лестермен енгізеді. М_лік салыCы бойынша аCымдаCы т™лемдер сомаларыныS есебі есепті салыK кезеSініS 15 аKпанынан кешіктірілмей табыс етіледі. Декларация есепті жылдан кейінгі жылдыS 31 наурызынан кешіктірілмей табыс етіледі.














7. Шаруа кожалыктары (фермерлик шаруашылык) ушин арнайы салык режими
Шаруа немесе фермер KожалыKтары арнаулы салыK режимiн немесе жалпыCа бiрдей белгiленген т‰ртiпті дербес таSдауCа KaKылы. Шаруа немесе фермер KожалыKтары _шін арнаулы салыK режимi бiрыSCай жер салыCын т™леу негiзiнде бюджетпен есеп айырысудыS ерекше т‰ртiбiн к™здейдi ж‰не акцизделетiн ™нiмдердi ™ндiру, Kайта ™Sдеу ж‰не ™ткізу ж™нiндегi Kызметтi KоспаCанда, ауыл шаруашылыCы ™нiмдерiн ™ндiру, ™зi ™ндiрген ауыл шаруашылыCы ™нiмдерiн Kайта ™Sдеу ж‰не оны ™ткiзу ж™нiндегi шаруа немесе фермер KожалыKтарыныS Kызметiне Kолданылады. СалыK кезеSі - к_нтiзбелiк жыл бiрыSCай жер салыCы бойынша салыK кезеSi болып табылады. СалыK органы у‰кілетті орган белгілеген нысан бойынша арнаулы салыK режимін Kолдану туралы ж‰не арнаулы салыK режимін Kолданудан бас тарту туралы шешімді салыK т™леуші салыKтыK ™тінішті табыс еткен к_ннен бастап _ш жaмыс к_ні ішінде шыCарады. Арнаулы салыK режимiн Kолдануды тоKтату осы тармаKта к™зделген т‰ртіппен салыKтыK ™тініштіS негізінде ж_ргізіледі. СалыK салу объектiсі - жер учаскесiн баCалау Kaны бiрыSCай жер салыCын есептеу _шiн салыK салу объектici болып табылады. 


8.Салык мехаизмі жане онын элементтери.
Нарыктык экономиканыS калыптасу кезеSінде салык салу саясатынын негізгі баCыты- салык ж_йесін кaру ж‰не оныS тиімді кызмет етуіне м_мкіншілік беретін салык механизмін іске асыру. СалыK сал_дын эдістері мен жолдары. салык салудыS негізгі кагидалары, салыK салуды aйымдастыру салык механизміне жатады. салыK салу элементері: субьект, обьект, салык к™зі. салык ставкасы, салык ™лшем бірлігі, ссалык оклады, салык жеSілдіктері, салык т™леу мерзімі мен тэртібі. салык т™леушінін жэне салык кызметі органдарыныS кaкыKтары мен міндеттері. салык т™леуін бакылау жэне салык жазалау шаралары. СалыK т™леуші-салыкты жэне бюджетке т™ленетін баска да міндетті т™лемдерді т™леу ж™ніндегі занды міндеті бар т_лCа.Салык обьектісі- заS жузінде негізделген салык салуCа негіз болатын табыс, м_лік, Kызмет к™рсету. акшалай операциялар жэне т.б к™птеген тауарлык материалдык игіліктер. Салык к™зі- салык салынатын табыс. Залык салынатын табыс жылдык жиынтык табыс пен шегерімдердіS айырмасы ретінде аныкталады. Салык олшем бірлігі-есептеу _шін берілген салык обьектісініS ™лшем бірлігі. Салык оклады-салыкт™леушініS белгілі бір обьектісінін т™лейтін салык сомасы. Салык женілдіктер-заSга сэйкес салык т™леушініS біртіндеп немесе салыK т™леуден толык босату. Салык т™леу мерзімі - салыктар мен баска да міндетті т™лемдердін бюджетке т™лену уакыты. Салык т™леу тэртібі-белгіленген мерзімде салыкты т™леген кезде алдымен бюджетке Kандай салыктар т™леу керек екендігін к™рсетеді.










9. Акциздер: м‰ні, алыну механизми
Сал.т™л.-р: JР аумагында акциз-тін ™німді ™ндіретін ж/е ™ткізетін з. ж/е ж.т., КР кден аум-на акц.тауарды, импорт-тын з/ ж т.з, КР аум. акц. Jызмет т_рімен айн-тын з/жг.4-авиа бензиннен баска бензин ж/е дизель отындарын к™терме ж/е б™лщек саудада сататын з/ж т.
Tауap т_рлері: спирт ™німдері.алкоголь,темекі, шикі мaнай. газ конденсаторлары, авиа бензиннен баска 5ензин ж/е дизель отындары, Kaрамында никотині бар ™німдері.м_гедектердіS к™лігінен баска жеSіл авто турлери к™ліктер. Jызметі: ойын бизнесі; лотереяны aйымдаст. ж/е ™ткізу. Акциз ставкаларын JР _кіметі бекітеді ж/е тауар кунына %-пен (адвалорлык) ж/е заттай нысандагы ™лшем бірлігіне абсолюттік сомада.(тaрлауды)белг-ді
Акциздер - баCага косылатын ж‰не сатып алушы толейтин тауарларга салынатын жанама салыктардыS бір т_рі. Акциз салыгын ™зінін ерекшелігіне байланысты тaтынуга салынатын салык тобына жаткызылады. Салык т™леушілер: 1.JР аумаCында акшізделетін тауар ондіретін занлы жэне жеке тулгалар; 2.JР аумагында акшізделетін тауар импорттайтын заSды жэне жеке тулгалар; 3.КР аумаCында авиабензиннен баска бензин жэне дизель отындарыныS к™терме жэне б™лшек саудасын ж_ргізетін заSды жэне жеке тулгалар; 4.JР аумагында акцизлелетін кызмет т_рімен айналысатын занды жэне жеке тулгалар; 5.иесіз т‰ркіленген акцизделетін тауарларды ™ткізумен айналысатын ™кілетті орган (егер бул тауар б/ша акциз т™ленбеген болса). Акцизделетін тауарларга: спирттіS барлык турі, алкогольді ™німдер, темекі ™німдері, авиабензиннен баска бензин жэне дизель отындары, мугедектерге арналганнан баска жеSіл авток™ліктер, шикі мунай, газ конденсаты Акцизделетін кызметке: ойын бизнесі (ойын автоматтары, тотализатор кассалары ж.т.б.), лотерея уйымдастыру жэне ™ткізу. Салык ставкасы акцнзлелетін эр тауар туріне б/сты JР ^кіметі дербес аныкталады (шыгарылган елде акцизделетін ™німнін курамына колдану максатына б/сты). Акциз салыгыныS ставкасы тенге немесе шартты бірлікпен эр тауар т_рінін данасы, литрі, к™лемі жэне барреліне б/сты салынады. Акциз салыгы салык телеушінін тіркелген жері б/ша т™ленеді. Салык ай сайын т™ленеді, ол б/ша декларация салык теленген айдан кейінгі айдын 20 дейін тапсырылады. Акцизделетін тауарлар міндетті т_рде маркаланады, оны ж_ргізу жауапкершілігі салык т™леушіге (™ндірушіге) жуктеледі. Мынадай импортталатын акцизделетин тауарларга салык салынбайды: JР Кеден заннамасына сэйкес _кімет белгілеген нормада жеке тулганыS импорттаCан тауарлары, JР аумагына жеткенге дейін бaзылган, булінген акцизделетін тауарлар, елшілік Kызметтегі жеке тaлCалардын ж‰не олардыS отбасы м_шелерінін. жеке пайдалануы _шін JР аумагына ‰келген акцизделетін тауарлар; медициналык максаттагы спирт (0.1 л дейін); КР кеден заннамасына сйкес еркін айналыстагы тауар ретінде Jазакстан аумагын акірген тауарлар.










10.Корпоративтик табыс салыгы: мани, алыну механизми
КТС-гы JР мемл.бюджетінін 1\4 б™лігін кaрайды. JР салык жуйесіне 1992 ж. 1 каSтарынан бастап занды т_лгалардын пайдасына салынатын салык т_рінде енгізілді. Салык алынган накты пайдадан т™ленді. Нэтижесінде занды т_лгалардын операциялары негізінен бартерлік сипатта ж_ргізіледі: жалган Kaжат негізінде кайырымдылыK к™мек беру фактілері орын алды; салыктан жалтару орын алды. Занды т_лCаларды каржылык кызмет нзтижесіне салык салуды пайдадан емес табыстан алынатын болды. 2002ж. 1 кантарынан бастап колданыска енгізілген Салык Кодексіне сэйкес занды т_лгалардыS табысына КТС сатынатын болды. КТС т™леушілер - салык жылы ішінде салык салынатын табысы бар барлык занды тaлгалар. Резидент занды тулCалар - JР аумагында 183 к_ннен астам кызмет жасап табыс табатын жэне салык салу объектісі бар отандык ж\е шетелдік з.т. Резидент емес з.т. - JР аумаCында 183 к_нге дейін кызмет жасайтын ж\е салык салу объектісі бар шетелдік з.т. Туракты мекеме K_рган рез.емес з.т.- JР аумаCында ™зініS ™кілдігі, кеSсесі, фирмасы бар шетердик з.т. Тaракты мекеме курмаCан рез.емес з.т. - резидент занды тaлCаныS карамагына келген н\е шакырумен келген шетелдік з.т. Салык объектісі: 1.салык салынатын табыс; 2.таза табыс; 3.т™лем к™зінен салык салынатын табыс. ЖылдыK жиынтыK табыс - Салык салынатын табысты аныктау барысында бір жыл ішінде алынCан табыстарга тузетулер ж_ргизилип, кaрамы аныкталады: ™німді сатудан т_скен табыс, ж_мыс, кызмет к™рсетуден т_скен табыс , гимаратты ™ткізуден алынган кaнынын ™сімі, м_лікті жалCа беруден алынган табыс, кызмет к™рсету барысында кайтарымсыз негізде алынCан м_лік каражат. ЖЖТ-аныктау барысында мынадай табыстарCа т_зетулер ж_ргізіледі: мемл.баC.KаC-мен жасалган операциялардан алынCан табыс, дивиденд т_рінде алынган табыс, JР-гы к™здер б\ша б_рын салык салынатын табыстар, табиги ж‰не техногендік сипаттаCы т™тенше жаCдай туындаганда кайырымдылык к™мек т_рінде алынCан табыстар, мемлекеттік бюджеттен алынган каржылар ж\е т.б.
СалыK салынатын табысты аныKтау барысында жекелеген шыCындар одан шегеріліп тасталады. Ондай шыCындар шегерім деп аталады: ™нім ™нд.шыCындар, экімшілік шыгындар, енбекакы
ШегерімніS Kaрамына мынадай шыгындар кіргізілмейді: мемл.бюджетке т™ленетін салыктар, айыппaл, к\к кызметке катысы жок объектілерді _стауCа кеткен шыгын, салык т™леушінін Kайтарымсыз негізде берген м_лкініS кaны.
КТС-н ставкалары: барлыK занды т_лгалар _шін - 30%, негізгі кaралы жер б.т. з.т. - 10%, тaракты мекеме кaрган резидент емес з.т. - 15%. Салык декларациясы есепті жылдан кейінгі жылдыS 31.03 дейин тапсырылады. ТaраKты мекеме к_рган резидент емес з.т. КТС пен коса таза табыс салыCын 15% ставкамен т™лейді. €леуметик саладагы _йымдар КТС б\ша мынадай талаптарга сай болган жагдайда босатылады: ЖЖТ-н 90%-ы грант, кайырымдылык к™мек. кайтарымсыз т_рде берілген м_лік х.ар.aйымдардан алынган каржылык к™мек т_ріндегі каржылар есебінен Kaралса; кітапхана Kызметі; спорт кызметі (к™Sіл к™теру, ойын сауык) т_ріндегі шаралардан баска; мектепке дейінгі т‰рбие ж\е білім. бастауыш, орта. арнаулы білім беру мекемелері, Cылым саласындагы мекемелер, балаларга, м_гедектерге карттарCа. ‰леуметтік коргач ж\е колдау кызметін к™рсетумен айналысатын мекемелер, косметологиядан басKа медициналык мекемелер. Бюджетке т™ленетін ККС сомасы сатылCан ™нім б\ша есептелген ККС сомасымен сатып алынCан ™нім бойынша есептелген JJС-S айырмасына счет-фактура негізінде аныкталады.

11. См. 9 и 18
12. Жеке табыс салыгы бойынша женилдиктер.
Жеке тaлCаныS салыK салынатын табыстарынан табыстардыS мынадай т_рлерi алып тасталады: 
1) балаларCа ж‰не асырауындаCы адамдарCа алынCан алименттер; 
2) жеке тaлCалардыS Kаржы нарыCын ж‰не Kаржы aйымдарын реттеу мен KадаCалау ж™нiндегi у‰кiлеттi органныS лицензиясы негізінде банктер мен банк операцияларыныS жекелеген т_рлерiн ж_зеге асыратын aйымдардаCы салымдары бойынша оларCа т™ленетiн сыйаKылар;
3) борыштыK баCалы KаCаздар бойынша сыйаKылар;
4) мемлекеттік эмиссиялыK баCалы KаCаздар, агенттік облигациялар бойынша сыйаKылар ж‰не мемлекеттік эмиссиялыK баCалы KаCаздар мен агенттік облигацияларды ™ткізу кезіндегі Kaн ™сімінен т_скен табыстар;
5) дивидендтер мен сыйаKыларды есебіне жазу к_ніне JазаKстан РеспубликасыныS аумаCында жaмыс істейтін Kор биржасыныS ресми тізімінде болатын осындай баCалы KаCаздар бойынша дивидендтер мен сыйаKылар;
6) пайлыK инвестициялыK Kорларды осы KордыS басKарушы компаниясы Kaнын ™теп сатып алCан кездегi пай бойынша табыстар; 
7) бір мезгілде мынадай талаптар орындалCан кезде:
акцияларды немесе Kатысу _лестерін _ш жылдан астам иеленсе;
заSды тaлCаныS немесе консорциумныS жарCылыK (акционерлік) капиталы KaныныS немесе акцияларыныS (Kатысу _лестерініS) 50 ж‰не одан к™п проценті дивидендтерді т™леу к_ніне жер Kойнауын пайдаланушылар (жер Kойнауын пайдаланушы) болып табылмайтын тaлCалардыS (тaлCаныS) м_лкін Kaраса, резидент заSды тaлCадан алынCан дивидендтер;
8) ‰скери Kызмет мiндеттерiн атKарCан кезде ‰скери Kызметшiлерге берілетін, iшкi iстер органдарыныS, Kаржы полициясыныS, KылмыстыK-атKару ж_йесi ж‰не мемлекеттiк ™ртке Kарсы Kызмет органдары мен мекемелерiніS белгiленген т‰ртiппен арнаулы атаK берiлген Kызметкерлерi Kызметтiк мiндеттерiн атKаруына байланысты алатын т™лемдердiS барлыK т_рі; 
9) тиiстi Kаржы жылына арналCан республикалыK бюджет туралы заSда белгiленген еS т™менгі жалаKыныS 50 процентi шегiндегі лотерея бойынша aтыстар;
10) тиiстi Kаржы жылына арналCан республикалыK бюджет туралы заSда белгiленген еS т™менгі жалаKы м™лшерiнде, KоCамдыK жaмыстарды орындауCа ж‰не к‰сiптік оKуCа байланысты бюджет ж‰не (немесе) гранттар Kаражаты есебiнен ж_зеге асырылатын т™лемдер; 
11) гранттар Kаражаты есебiнен т™ленетiн т™лемдер (еSбегіне аKы т™леу т_рiндегi т™лемдерден басKа); 
12) экологиялыK апат немесе ядролыK сынаK полигонындаCы ядролыK сынаKтар салдарынан зардап шеккен азаматтарды ‰леуметтiк KорCау туралы JазаKстан РеспубликасыныS заSнамасына с‰йкес т™ленетiн т™лемдер; 
13) `лы Отан соCысына KатысушылардыS ж‰не оларCа теSестiрiлетiн адамдардыS, I ж‰не II топтаCы м_гедектердiS, `лы Отан соCысы жылдарында тылдаCы ерен еSбегі мен мінсіз ‰скери Kызметі _шін бaрынCы КСР ОдаCыныS ордендерімен ж‰не медальдарымен марапатталCан адамдардыS, сондай-аK 1941 жылCы 22 маусымнан бастап 1945 жылCы 9 мамырCа дейін кемінде 6 ай жaмыс істеген (Kызмет ™ткерген) ж‰не `лы Отан соCысы жылдарында тылдаCы ерен еSбегі мен мінсіз ‰скери Kызметі _шін бaрынCы КСР ОдаCыныS ордендерімен ж‰не медальдарымен марапатталмаCан адамдардыS, сондай-аK бала кезiнен м_гедек адамныS ата-аналарыныS бiреуiнiS тиісті Kаржы жылына арналCан республикалыK бюджет туралы заSда белгіленген еS т™менгі жалаKы м™лшерініS бір жылдаCы 45 еселенген м™лшері шегіндегі табыстары;
14) III топтаCы м_гедектердіS тиiстi Kаржы жылына арналCан республикалыK бюджет туралы заSда белгiленген еS т™менгі жалаKы м™лшерініS бір жылдаCы 27 еселенген м™лшері шегiндегi табыстары; 
15) JазаKстан РеспубликасыныS заSнамасына с‰йкес KaрылCан заSды тaлCадаCы немесе консорциумдаCы акцияларды ж‰не Kатысу _лестерін ™ткізу кезінде Kaн ™сiмiнен т_сетiн табыстар.
Егер к™рсетілген заSды тaлCаныS немесе консорциумныS жарCылыK (акционерлік) капиталы KaныныS немесе акцияларыныS (Kатысу _лестерініS) 50 ж‰не одан да к™п проценті осындай ™ткізу к_ніне жер Kойнауын пайдаланушылар (жер Kойнауын пайдаланушы) болып табылмайтын тaлCалардыS (тaлCаныS) м_лкін Kaраса, осы тармаKша Kолданылады;
16) ™ткізу к_ні JазаKстан РеспубликасыныS аумаCында жaмыс істейтін Kор биржасыныS ресми тізімдерінде болатын баCалы KаCаздарды осы Kор биржасында ашыK сауда-саттыK ‰дісімен ™ткізу кезіндегі Kaн ™сiмiнен т_сетін табыстар;
17) бюджет Kаражаты есебiнен т™ленетiн бiржолCы т™лемдер (еSбегіне аKы т™леу т_рiндегi т™лемдерден басKа); 
18) к_нтізбелік жыл iшiнде ‰рбiр т™лем т_рi бойынша тиiстi Kаржы жылына арналCан республикалыK бюджет туралы заSда белгiленген еS т™менгі жалаKыныS 8 еселенген м™лшері шегiнде медициналыK Kызмет к™рсетулерге (косметологиялыK Kызмет к™рсетулерден басKа) аKы т™леу _шiн, бала туылCан кездегі, жерлеуге арналCан т™лемдер.
К™рсетілген табыстар медициналыK Kызмет к™рсетулерді (косметологиялыK Kызмет к™рсетулерден басKа) алуды ж‰не оларды т™леуге жaмсалCан наKты шыCыстарды растайтын Kaжаттар, баланыS туу туралы ку‰лігі, Kайтыс болCаны туралы аныKтама ж‰не Kайтыс болCаны туралы ку‰лік болCанда салыK салудан босатылады;
19) JазаKстан РеспубликасыныS азаматтары болып табылмайтын дипломатиялыK немесе консулдыK KызметкерлердiS ресми табыстары; 
20) шет мемлекеттiS мемлекеттiк Kызметiндегі, сол елдегі табысы салыK салуCа жататын шетелдiктердіS ресми табыстары; 
21) JазаKстан РеспубликасыныS азаматтары болып табылатын ж‰не JазаKстан РеспубликасыныS шет елдердегi дипломатиялыK ж‰не соларCа теSестiрiлген ™кiлдiктерiнде Kызмет істейтін жеке тaлCалардыS бюджет Kаражаты есебiнен шетелдiк валютамен т™ленетiн ресми табыстары; 
22) ЗейнетаKы т™леу ж™нiндегi мемлекеттiк  орталыKтан т™ленетiн зейнетаKы т™лемдерi; 
23) JазаKстан РеспубликасыныS заSнамасында белгiленген м™лшерде бюджет Kаражаты есебiнен т™ленетiн тaрCын _й Kaрылысы жинаK аKшасына салымдар бойынша сыйлыKаKылар (мемлекеттiS сыйлыKаKысы); 
13. Жер салыCын есептеу механизмі
      1. СалыKты есептеу ‰рбiр жер учаскесi бойынша жеке салыK базасына тиiстi салыK ставкасын Kолдану арKылы ж_ргiзіледi. Ауыл шаруашылыCы ™німдерін ™ндіруші заSды тaлCалар мен селолыK тaтыну кооперативтері _шін арнаулы салыK режимін Kолданатын салыK т™леушілер салыKты С.К-де белгіленген ерекшеліктерді ескере отырып есептейді. 2. Егер С.К-те ™згеше белгіленбесе, жер салыCы салыK т™леушiге жер учаскесi берiлген айдан кейiнгi айдан бастап есептеледi. 3. Жер учаскесiн иелену KaKыCы немесе пайдалану KaKыCы тоKтатылCан жаCдайда, жер салыCы жер учаскесiн пайдаланудыS наKты кезеSi _шiн есептеледi. 4. Бюджетке жер салыCын т™леу жер учаскесiнiS орналасKан жерi бойынша ж_ргiзiледi. 5. СалыK жылы iшiнде елдi мекендi KоныстыS бiр санатынан басKа санатына ауыстыру кезiнде салыK т™леушілерден аCымдаCы жылCы жер салыCы - осы елдi мекендер _шiн бaрын белгiленген ставкалар бойынша, ал келесi жылы KоныстардыS жаSа санаты _шiн белгiленген ставкалар бойынша алынады. 6. Елдi мекен таратылCан ж‰не оныS аумаCы басKа елдi мекеннiS Kaрамына KосылCан кезде, таратылCан елдi мекеннiS аумаCында жаSа ставка тарату iске асырылCан жылдан кейiнгi жылдан бастап Kолданылады. 7. СалыK т™леушiлер орналасKан жер учаскелерi бонитетiнiS балдарын аныKтау м_мкiн болмаCан жаCдайда, жер салыCыныS м™лшерi шектесiп орналасKан жерлердiS бонитет балы негiзге алына отырып айKындалады. 8. ОртаK _лестiк меншiктегi салыK салу объектiлерi бойынша салыK олардыS осы жер учаскесiндегi _лесiне барабар есептеледi.  ЗаSды тaлCалар жер салыCыныS сомаларын салыK базасына тиiстi салыK ставкасын Kолдану арKылы дербес есептейдi.  ЗаSды тaлCалар салыK кезеSi iшiнде жер салыCы бойынша аCымдаCы т™лемдердi есептеуге ж‰не т™леуге мiндеттi. АCымдаCы т™лемдердіS сомасы аCымдаCы жылдыS 25 аKпанынан, 25 мамырынан, 25 тамызынан, 25 Kарашасынан кешіктірілмей теS _лестермен т™ленуге жатады.

14. см. 9
15. Рента салыгын есептеу механизми
ЭкспортKа наKты ™ткiзiлетiн шикі мaнай, газ конденсаты бойынша шикi мaнайдыS, газ конденсатыныS к™лемi ж‰не С.К-нде белгіленген т‰ртіппен есептелген ‰лемдік баCа негізінде есептелген экспортталатын шикi мaнайдыS, газ конденсатыныS Kaны экспортKа рента салыCын есептеу _шін салыK базасы болып табылады. ЭкспортKа іс ж_зінде ™ткізілетін к™мірдіS к™лемін негізге ала отырып есептелген экспортталатын к™мірдіS Kaны к™мір бойынша экспортKа рента салыCын есептеу _шін салыK базасы болып табылады. ЭкспортKа рента салыCын т™леудіS аKшалай нысаны JазаKстан Республикасы ^кіметініS шикі мaнай, газ конденсаты ж™ніндегі шешімі бойынша у‰кілетті мемлекеттік орган мен салыK т™леушініS арасында жасалатын Kосымша келісімде белгіленген т‰ртіппен заттай нысанCа ауыстырылуы м_мкін. Шикі мaнай, газ конденсаты бойынша экспортKа рента салыCын заттай нысанда т™леу т‰ртібі С.К-нде белгіленген.

16. €леуметтiк салыKты есептеу механизми.
€леуметтік салыKтыS сомасы «Міндетті ‰леуметтік саKтандыру туралы» JазаKстан РеспубликасыныS ЗаSына с‰йкес есептелген ‰леуметтік аударымдар сомасына азайтылуCа жатады. Егер С.К-нде ™згеше белгiленбесе, ‰леуметтiк салыKты т™леу салыK т™леушiнiS орналасKан жерi бойынша есептi тоKсаннан кейiнгi айдыS 25-нен кешiктiрiлмей ж_ргiзiледi. JaрылымдыK б™лiмшелерi бар ‰леуметтiк салыK т™леушiлер ‰леуметтiк салыK т™леудi С.К-нде белгiленген т‰ртiппен ж_зеге асырады. 
17.КР-дагы жер койнауын пайдаланушылардын арнайы салыктары мен толемдери
Жер Kойнауын пайдаланушьілар-сал.т™л.-JР аум.техногендік минералды ресурстарды ™ндірумен ійналысатын з/ж т.
Жер койнауын пайдаланушылардын мынадай салыктары мен арнайы т™лемдері белгіленеді: _стеме пайда салыCы- ™німді б™лу туралы келісімшаттар кеS таралган пайдалы казбалар мен жерасты суларын ™ндіруге. сондай-ак ьарлау мен ™ндіруге бацланысты жерасты K_рылыстарын салуга жэне пайдалапуга жасалган келісімшарттар бойынша кызметті ж_зеге асыратындарды коспаганда. жер койнауын пайдаланушылар осы келісімшарттар пайдалы казбалардыS баска т_рлерін ™ндіруді к™здемеген жаCдайда, _стеме пайдаCа салык т™леушілер болып табылады. Бонустар жер койнауын пайдаланушыныS тіркелген т™лемдері болып табылады. Бонустын мынадай т_рі бар: кол коиылатын бонус жер Kойнауын пайдаланушыныS келісімшарт -жаслатын аумакта жер койнауын пайдалану ж™ніндегі Kызметті ж_зеге асыру кaKыгы _шін біржолCы тіркелген толем.КоммерциялыK табу-келісімшарт аумагы шегінде ашылCан, ™ндіру _шін экономикалык жаCынан тиімді пайдалы казбалардыS белгілі бір т_рініS запастары.
Жер Kойнауын пайдалану бойынша операцияларды ж_ргізу ж™ніндегі Kызметке салыK салу 
Жер Kойнауын пайдалануCа арналCан келісімшарт шеSберінде ж_зеге асырылатын Kызмет бойынша салыK ж‰не бюджетке т™ленетiн басKа да міндеттi т™лемдер бойынша салыK мiндеттемелерiн есептеу оларды т™леу ж™нiндегi міндеттемелер туындаCан кезде Kолданылып ж_рген JазаKстан РеспубликасыныS салыK заSнамасына с‰йкес ж_ргізіледi. 
Егер жер Kойнауын пайдалануCа арналCан бір келісімшарт бойынша жер Kойнауын пайдалану KaKыCы жай серіктестік (консорциум) KaрамындаCы бірнеше жеке ж‰не (немесе) заSды тaлCаларCа тиесілі болса, онда жер Kойнауын пайдалануCа арналCан мaндай келісімшарт бойынша ж_зеге асырылатын Kызмет бойынша жай серіктестікке (консорциумCа) Kатысушылар шоCырландырылCан салыK есебін ж_ргізу _шін сенім білдірілген тaлCаны (операторды) айKындауCа міндетті.
Егер JазаKстан РеспубликасыныS ^кiметi немесе Kaзыретті орган мен жер Kойнауын пайдаланушы арасында 2009 жылCы 1 KаSтарCа дейiн жасалCан ж‰не мiндетті салыK сараптамасынан ™ткен ™німді б™лу туралы келісім (келісімшарт), сондай-аK JазаKстан РеспубликасыныS Президенті бекіткен жер Kойнауын пайдалануCа арналCан келiсiмшарт ережелерінде сенім білдірілген тaлCаны (операторды) айKындау к™зделсе ж‰не осы келісім (келісімшарт) бойынша салыK салу міндеттемесін орындауды сенім білдірілген тaлCа (оператор) ж_зеге асырса, онда осы сенім білдірілген тaлCа (оператор) мaндай келісімніS (келісімшарттыS) тараптарына Kатысты Kолданылатын салыK режиміне с‰йкес аталCан келісімніS (келісімшарттыS) салыK міндеттемесін орындайды.
4. Жер Kойнауын пайдалануCа арналCан келiсiмшарт бойынша Kызметін ж_зеге асыратын резидент eмec жер Kойнауын пайдаланушы Kосымша салыK салынуCа жатады.

18. JJС: мэні, алыну механизм!.
JР тэжірибесінде тутынуга салынатын салыктарCа JJС, акциз жатады.
JJС тауарларды ™ндіру ж\е олардыS айналысы процесінде косылган. оларды ™ткізу бойынша салиK салынатын айналым кaныныS бір б™лігін бюджетке аударуды, сондай-ак JР-нын аумаCындагы тауарлар импорты кезіндегі аударымды білдіреді.
ТaтынуCа салынатын салыктар жэне оларды колдану мемлекет _шін тиімді болып табылады.
салыктын фискалдык функциясы толыгымен сипатталады
енд.процесіне салык ауыртпалыгы т_спейді
салыктан жалтару жолы б_рмаланбайды.
Туты нуга салынатын салыктар бойынша салык ауыртпалыгы соSCы тaтынушыга т_седі. JJС JР-да колданысKа 1991ж. 25желтоксанында кабылданCан «салык ж_йесі туралы» заS негізінде бекітіліп, 1992ж. 1 кацтарынан бастап енгізілді.
JJС твлеушілер - JJС бойынша объектісі бар занды жэне жеке тулCалар. Салык объектісі - салык салынатын айналым жэне салык салынатын импорт. Салык салынатын айналымCа:
тауарларды ™ткізу
тауарларга меншік кукыгын беру
комиссия шарттары бойынша тауарларды. жумыстарды, кызметтерді аткару. Салык салынатын импортка:
JР Кеден заSнамасына сэйкес ел аумаCына импортталган салык салынатын тауарлар, кызметтер ж‰неясaмыстар жатады.
Салык ставкасы: - 13%
- 0-дік ставка
13%-K салык ставкасы салык салынатын айналым мен импортка колданылады. 0-дік ставка салык салынатын экспортка колданылады. Мынадай айналыидар мен импорт JКС-н босатылады: ' - почта маркалары
жарCылык капиталынан жарна
акциздік марка
каржы лизинг! негізінде берілген м_лік
импортталган шетел валютасы жэне монетасы
. - JР ^кіметі белп'леген норма шегінде жеке т_лганыS импорттаCан тауарлары Салык толеу мерзімі:
салык толеушініц Kалауы б\ша ай н\е токсан сайын;
арнайы салык режимі негізінде жкмыс жасайтын ауыл шар-гы занды т_лгалар _шін жылына 1
рет;
- егер JJС-н сомасы орташа айлык сомасы 1000 АЕК-н асса, онда ай сайын. Салык декларациясы салык кезеSінен кейінгі есепті айдыS 20 дейін тапсырылады. Салык есептеу ‰дісі: - айырма
- косылган кун.
JJС-н эдістері:айырма эдісі ж/е JJ ‰дісі.JКС-гы б-ша есептік мерзім кунтізбелік ай ж/е токсан, ал егер Зюджетке т™ленуте тиісті JКС орташа
айлык сомасы 1000 мэрте а.е.к.-тен кем болса,онда салык кезені токсан б.таб.Сал.т™л.эрбір салыK кезеSі б-ша ;алык кезенінен кейінгі айдыS 15-дейін
Іекл.тапсыру керек.Декл. мен бірге с.кезеSі б-ша сатып алган тауардын,кы.зметтін жaмыс б-иа ічетфактуранын тізімін тапсырады.
Женілдіктері:`Б пен оныS фил-ры ж.ас. кызметі.™ндірісте каржы лизингі
негизінде енгізілген к.ж.,почта маркалары.жерлеу кызметі т.о.
19. І.JР-н ^кіметі белгілейтін Kажеттілік нормативтері шегінде салык салу обьектілері бойынша бірыSCай жер салыCын т™леушілер.
2.екінші модель бойынша жер койнауын пайдаланушылар. З.мемлекеттік мекемелер.
4.у‰кілетті органныS кылмыстыK жазаларды таKару саласындагы т_зеу мекемелерініS мемлекеттік к‰сіпорындары. 5.діни бірлестіктер
ЗаSды тaлCалар мен жеке к‰сіпкерлер _шін негізгі кaралдар (оныц ішінде т_рCын _й корыныS K_рамында тaрCан обьектілер) мен материалдык емес активтер салык салу обьектісі болып табылады.
СалыK базасы болып салык салу обьектілерініS орташа жылдык KалдыK K_ны табылады. Салык салу обьектілерінін орташа жылдыK KалдыK кaны аCымдаCы салык кезеSініS ‰р айыныS бірінші к_ні мен есепті кезеннен кейінгі кезен, айыныS бірінші к_ніндегі салыK салу обьектілерініS KалдыK Kaнын Kосу кезінде алынCан соманыS он _штен бірі ретінде аныкталады.
Салык ставкалары:
1 .ЗаSды т_лCалар - 1 %
2.Жеке к‰сіпкерлер - 0,5% !
З.т™менде аталгандар 0,1% м_лік салыгын телейді:
негізгі Kызмет т_рі кітапханалык кызмет к™рсету саласындаCы
жaмыстарды орындау болып табылатын _йымдар
Cылыми кадрларды мемлекеттік аттестаттау саласындагы
функцияларды ж_зеге асыратын мемлекеттік кэсіпорындар
су мекемелері
KарамаCындаCы KызметкерлердіS 51% астамы м_гедек кздэайтын ‰леуметтік _йымдар.
СалыK т™леушілер салыKты есептеуді салыK базасына тиісті салыK ставкаларын Kолдану арKылы дербес ж_ргізеді. СалыктыS аCымдагы т™лемдерініS сомаларын салыK т™леуші салыK кезеSіндегі 20 аKпаннан,20 мамырдан, 20 тамыздан, 20 карашадан кешіктірмей теS _лестермен енгізеді.
М_лік салыCы бойынша аCымдаCы т™лемдер сомаларыныS есебі есепті салыK кезеSініS 15 аKпанынан кешіктірілмей табыс етіледі.
20. Салык жуйеси мен салык саясаты
салык ж_йесін мемлекет пен занды жэне жеке тaлCалар арасындаCы каржы катынастары жзне осы катынасть: іныктайтын салыктар. салык механизмі ягни. салык салу эдістері мен тэсілдері. жолдары. салык заSдары мен ;апыкка катысты кесі.мдердіS, салык кызметі органдарьшыS жиынтыгы кaрайды.Салык ж_йесі мемлекет саржы к™здерін жасаудын еS негізгі кaралы болуымен катар, ел экономикасын кайта KaруCа. ™ндірістін улгайып дамуына жэне саяси элеуметтік шаралардын толыгымен іске асуына м_мкіндік туCызады.
СалыK саясаты – мемлекеттіS KаржылыK Kажеттіліктерін мемлекет пен салыK т™леушілердіS экономикалыK м_дделері тепе-теSдігініS саKталуы негізінде Kамтамасыз ету маKсатында жаSа салыKты ж‰не бюджетке т™ленетін басKа да міндетті т™лемдерді белгілеу ж‰не KолданыстаCыларыныS к_шін жою, салыK ж‰не бюджетке т™ленетін басKа да міндетті т™лемдер бойынша ставкаларды, салыK салу объектілері мен салыK салуCа байланысты объектілерді, салыK базасын ™згерту ж™ніндегі шаралар жиынтыCы. Салык саясаты дсгеніміз - мемл-н салык салу саласында когамнын накты даму ерекшеліктерін ескере отырып жургізетін іс-шаралардыS жиынтыCы.
Максаты: мемлекет казынасын каржымен камтамасыз ету.
Мипдеттері: 1. эконо.микалык саясатка ™згерістер мен толыктырулар енгізу; салыKтарды болжау мен жоспарлауды утымды aйымдастыру; экономикалык-материалдык эдістерді колдану; мемлекет м_ддесін камтамасыз ету.
Ж_ргізілу мерзіміне байланысты салык саясаты 2 т_рлі топKа жіктеледі стратегиялык. тактикалык.
Страгсіиялык салык саясаты макроденгейдеукімет aзак мерзімде ж_ргізілетін іс-шаралардыS жиынтыгы.
Тактпкалык салык саясаты накты бір салык комитеті к™лемінде белгілі бір кезеS арапыгында ж_ргізілетін ж_мыстардыS жиынтыгы.
Экономикатык м‰нінін эсер ету механизіміне байланысты салык саясаты 2-ге блінеді: диверсияикациялык жэне диверсияикациялык емес. Салык саясатыньщ 3 типі бар: - абсолютті
максимадды минималды


21. КР салык жуйеси.
НарыKтыK экономикаCа к™шу барысында еліміздіS салыK ж_йесін с‰йкестендіру уаKыт талабы болды. СалыK ж_йесі 1991 жылы 24- желтоKсанда салыK кодексін Kабылдаумен жaмыс істей бастады. 1992 жылы елде салыктын 43 т_рі болды. Бaл ™те к™п еді, к™птеген KиындыKтар туды. СалыK ж_йесін 1992 жылы дамыту шаралары KолCа алынды. Даму кезеSдері:
1.1994-1995 салык жуйесинин базиси колданыск енди.
2.1996-1998 нарык талаптарына жауап беретин салык заннамасын куру аякталды.
3.1998-2001 жана салык кодекси енгизилди.
4.2001-2009 салык жуйесинин жана кезени
22. Экономиканы салыктык реттеу. Мемлекеттик реттеудин негизги куралы салыктык реттеу болып табылады. Салыктык реттеу аркылы ынталандырушы, фискалдык, шектеу функциялары жузеге асады.
23. Салык санкциялары. Салык санкцияларын салык заннамасын бузганда колданады. Мысалы, бюджетке толемдерди уакытылы толемесе, жеке азаматтарга 5 АЕК, лауазымды тулгаларга 10АЕК, занды тулгаларга 25АЕК молшеринде айыппул салынады. Салык санкциялары акимшилик кукык бузушылык кодексинде беогиленген тартип бойынша салынады.
24. JазаKстан РеспубликасыныS резиденттері болып табылатын шетелдіктіS немесе азаматтыCы жоK адамныS табыстарынан т™лем к™зінен табыс салыCын есептеуді, aстауды ж‰не аударуды салыK агенті салыKтыK шегерімдерді ескере отырып ж‰не ставкалар бойынша СК-де белгiленген т‰ртіппен ж_ргізеді.  Резидент шетелдік тaлCа JазаKстан Республикасынан тысKары жерлердегі к™здерден алатын табыстарCа СК-нде белгiленген т‰ртіппен салыK салуCа жатады. 

25.
26.Жеке кэсіпкерлерге салык салу
JР-н Салык Кодексіне с‰йкес ел аумагында к‰сіпкерлік кызметпен айналысатын JР-н азаматтары мынадай т‰ртіптердін бірі негізінде салык міндеттерін орындай алады:
Бір жолгы талон негізінде
патент негізінде
оSайлатылCан декларация негізінде
жалпыCа ортак режим негізінде.
Ел аумагында маусымдык сипаттагы кызмет т_рімен айналысатын жеке к‰сіпкер салык міндеттемесін бір жолгы талон негізінде ™тей алады.
Бір жолCы талон негізінде ж_иыс жасау _шін жеке кэсіпкерлер мынадай талаптарCа сай болу кажет:
- маусымды сипаттайтын т_ріндегі кызмет т_рімен айналысуы ( газет сату. ж‰рменкелерде сауда
жасау)
- кызмет ету мерзімі 1 - 90 к_нге дейін.
Бір жолгы талон сомасынын м™лшерін жергілікті жердегі ‰кімші.пік орган айналысатын Kызметтерінін т_рі, мерзімі ж\е базар категориясына байланысты белгілейді.
Патент негізінде ж_мыс жасау _шін жеке к‰сіпкерлер мынадай талаптарга сай болу Kажет: -жалдамалы исaмыс к_шін колданбауы тиіс;
жеке к\к негізде ж_мыс жасау тиіс:
салык кезендегі табысы 2млн.тг аспауы тиіс.
Патент ку-ны жеке к\р-діS болжама табысынан 2% м™лшерде аныкталады. Патент негізінде Іайдан Іжылга ж_мыс жасап салык міндеттерін ™теуге болады. ОнайлатылCан декларация негізінде жaмыс жасау _шін жеке к‰сіпкерлер мынадай талаптарга сай болу кажет:
KарамаCында кызметтердіS саны ™зін коса алганда 25 адамнан аспауы кажет.
салык кезендегі табысы Юмлн.тг-ден аспауы керек.
ОSайлатылган декларация б\ша салык ставкасы прогрессивті шкала негізінде аныкталады.
Жогарыда аталган тэртіптерде. келтірілген талаптарCа жеке кэсіпкерлер сай болмаганда н\е канагаттанбаса, онда жеке к\р жалпыга ортак режим негізінде жaмыс жасайды. Ягни салык салынатын табыс з.т. сиякты аныктайды, біраK ЖТС-н ставка колданылады.
27.Шагын жэне орта бизнес субьектілеріне салык салу
Шагын бизнес субьектілері салыктарды есептеу мен т™леудіS. сондай ак олар бойынша сатык есептілігін тапсыр\дыS мынадай тэртіптердін біреуін Cана дербес таSдауга K_кылы; Жалпыга бірдей белгіленген тіртіп Біржолгы талон негізінде Патент негізіндегі арнаулы салык режимі
Онайлатылган декларация негізіндегі арнаулы садык режимі '
Б_ш талап базарларда тауарлар ™ткізетін адамдарга колданылмайды. Салыктарды есептеу мен т™леудіS жалпыCа бірдей белгіленген тэртібіне ауыскан кезде жатпыCа бірдей белгіленген т‰ртіп екі жыл колданылганнан кейін Cана арнаулы салык режиміне кайта ауысуга болады.
Ел аумагында маусымдык сипаттагы Kызмет т_рімен айналысатын жеке к‰сіпкерлер салык міндеттемелерін бір жолгы талон негізінде етей алады.
Бір жолCы тштон негізінде жaмыс жасау _шін жеке кэсіпкерлер мынадай талаптарга сай болуы кажет;
патент жеке к‰сіпкерге бір кунтізбелік жыл шегінде кемінде бір ай мерзімге беріледі
жеке к‰сіпкер патент алу _шін к‰сіпкерлік кызметті ж_зеге асыратын жері бойынша салыK органына кызмет т_рін к™рсете отырып, уэкілетті мемлекеттік оргЗ-н5елгілеген нысанда ™тініш жэне жеке к‰сіпкерді мемлекеттік тіркеу туралы ку‰лікті табыс етеді.
Олык органдары ™тініш берілгеннен жэне бюджетке патенттіS Kaны, жинсаігаушы зейнетаKы Kорларына міндетті зейнетаKы жарналары ж‰не мемл«:еттік элеуметгік сактандыру Kорына элеуметтік аударымдардыS т™легншін растайтын Kaжаттар к™рсетілгеннен кейін бір к_н ішінде патент беруді ж_ргіеді.
жеке кзсіпкерді мемлекеттік тіркеу туралы куэлік к™рсетілмейінше, патент жаракыз боалды.
ПатенттіS к_нын есептеуді жеке к‰сіпкер м‰лімделген кірістіS 3 проценті м™ліліріндегі ставканы колдану жолымен ж_зеге асырады. Пгенттін кaны бюджетке мынадай т_рде: жеке табыс салыгы - патент кaныныS Уі б™лігі м™лшерінде 2)элеуметтік салык - ‰леуметтік аударымдар сомасын алып тастаCаннан кейініі патент кaныныS Уі б™лігі м™лшерде т™ленуге тиіс
нсгы табыс патент алCан кезде м‰лімделген табыстан асып кеткен жаCдайда, салыKт™леуші бес жaмыс к_ні ішінде асып кеткен соманы м‰лімдейді жэне осы сомадш салык т™лейді. Салык т™леушініS ™тініші бойынша бaрын берілген патентгіS орнына оCан накты табысы к™рсетілген жаSа патент беріледі.
Нікты табыс патент алCан кезде м‰лімделген табыстан т™мен болган жаCдаіда, артык т™ленген патенттіS Kaны салыK телеушініS ™тініші бойынша салыкорганы ж_ргізген хронометраждыK зерттеуден кейін кайтарылады.

Арнаулы салык режимі шаCын бизнес субъектілері ушін, т™лем квзінен усіа.чашн саіи.іктарлиі коспаCанда, элеуметтік салыкты жэне корпорациялык немесе жеке табыс салыгын есептеу мен т‰ртібін білдіреді.
JР Салык кодексіне с‰йкес ел аумаCында касіпкерлік кызметпен айналысатын адамдар мына тартіптердіS бірі негізінде салык міндеттемесін орындайды: бір жолгы талон негізінде; патент негізінде; оSайлатылган декларация негзінде; жалпыта ортак режим нег.
ЖаSадан курылCан занды т_лCалар онайлатылCан декларация негізінде арнаулы спл/.ік рсжпмін колзануC ™тініщті занды тaлCа мемлекеттік тіркелгеннен кейін он ж^мыс к_ннен кешіктірмеп салі.ік пріаиыма бсреді ОSайлатылган декларация негізінде заSды TY_Trajiap мын. Талаптарга tan болсап ж;п:і. Ж_мыс жасаіі а лады: кызметкерлердіS шекті орташа тізімі 50 адам болса, салык кезені ішіндегі шекті табысы 25000,0 мын тенге болса мынадай зааSлы тулгалар арнайы салык режимІн кол да ну Cа к_кык жоK: акцизделетін ™нім ™ндірісімен айнал. занды тулгалар; жер койнауын пайдалану моделі негІзінде жaмыс жасайтын занды тaлC.; кaрылымдык б™лімшесі, филиалы, еншілес к/о бар занды тулгалар; мунай ™неркэсібіндегі заSды тaлCалар; каржылык ж‰не бухгалтерлік кызмет к™рсету саласындагы тулCалар; кеSес беру кызметімен айналысатын тулг.; су к™лі^і мен жолаушы жэне ж_к тасымалын ж_зеге асыратын тулгалар.
Шагын бизнес субьектілері салыктарды есептеу мен т™ле_діS. сондай ак олар бойынша салык есептілігін тапсырудын мынадай т‰ртіптердін біреуін гана дербес таSдауга Kaкылы;
ЖалпыCа бірдей белгіленген тіртіп Біржолгы талон негізінде
Патент негізіндегі арнаулы салык режимі
Онайлатылган декларация негізіндегі арнаулы салык режимі Бaл талап базарларда тауарлар ™ткізетін адамдарта колданылмайды. Салыктарды есептеу мен т™леудін жалпыга бірдей белгіленген тэртібіне ауысKан кезде жалпыга бірдей белгіленген тэртіп екі жыл колданылганнан кейін гана арнаулы салык режиміне кайта ауысуCа болады.
Ел аумагында маусымдык, сипаттагы кызмет т_рімен айналысатын жеке кэсіпкерлер салык міндеттемелерін бір жолгы талон Sегізінде отей алады.
Бір жолгы талон негізінде жaмыс жасау _шін жеке касіпкерлер мынадай талаптарга сай болуы кажет:
маусымдык сипаттагы кызмет т_рімен айналысу ( газет журнал сату, жэрменкелерде сауда жасау)
кызмет ету мерзімі бір к_ннен токсан к_нге дейін
бір жолгы талон сомасынын м™лшері жергілікті жердегі экімшілік органдары айналысатын кызметтіS т_рі мерзімі жэне базар категориясына байланысты белгілейді. Патент негізінде жaмыс жасау _шін жеке кэсіпкерлер мынадай талаптарга сай болу Kажет:
жолдамалы жaмыс к_шін колданбауы тиіс
жеке кэсіпкерлік негізінде ж_мыс жасауы тиіс
салык кезеSіндегі табысы екі млн тенгеден аспауы тиіс
патент к_ны жеке кэсіпкердіS болжама табысынан екі пайыз м™лшерде аныкталады. Патент негізі бір айдан бір жылга дейін жaмыс жасау салык міндеттерін ™теуге болады.
Онайлатылган декларация негізінде ж_мыс жасау _шін жеке к‰сіпкерлер мынадай талаптарга сай болу кажет;
1)KарамаCында кызметкерлердіS саны ™зін коса алганда жиырма бес адамнан аспауы кажет
2)салык кезеSіндегі табысы он млн тенгеден аспауы керек онайлатылган декларация бойынша салык ставкасы прогресивті шкала негізінде аныкталады.
Жогарыда аталган тэртіптерде келтірілген талаптарга жеке кэсіпкерлер сай болмаган жагдайда немесе канагаттанбаса. онда жеке кэсіпкер жалпыга ортак режимі негізінде жaмыс жасай алады, яCни салык салынатын табысты занды тaлга сиякты аныкталады, бірак жеке табыс салык ставкасын колданады.
JР н аумагында кэсіпкер занды тулгалар мынадай тэртіп негізінде бюджет алдындагы салык міндеттемесін отей алады:
онайлатылган декларация
жалпыга ортак режимінде

· онайлатылган декларация негізінде занды тз/лгалар мынадай талаптарга сай болган жагдайда жaмыс жасай алады:
салык кезендегі шекті табысы 25000000 тг аспауы кажет


28.
29. Тура салыктар тикелей табыска немесе муликке салынады. Оларга корпоративтмк табыс салыгы, жеке табыс салыгы, жер салыгы, колик салыгы жатады.



30.
31. €леуметгік салык: м‰ні, алыну механизмі
JР - S салык кодексіне сэйкес э.с. 1998 жылы 1 кант. бастап колданысKа енгізілді. С.Т™лсушілер: 1. заSды тaлгалар. олардыS филиатдары мен ™кілдіктері.
2. жеке к‰сіпкерлер, жеке адвокаттар мен нотариустар 3. шетелдік заSды тaлCалар. Салык обьектісі: жaмыс берушілердін карамагындаCы Kызметкерлеріне т™ленген барлыK т™лемдері жэне материалдык кaндылыктары.
Жaмыс берушініS карамагындаCы жaмыскеріне т™леген мынадай т™лемдері салык обьектісі ретінде каралмайды- міндетті зейнетакыкорынан аударылCан аударымдар. халыкаралык конкурс, грант негізінле алынган табыстар.жерлеу кызметіне к™мекретінде т™ленген т™лемдер. бала босанута байланысты берілген материалдык к™мек. спорт жарыстарында алынган ж_лделер, _тыстар, акшалай сыйлар.т.б. Жеке адвокаттар мен нотариустар, жеке кэсіпкерлер ™зіне жэне карамагындагы
эрбір кызметкеріне дербес ‰леуметтік салык сомасын АЕК негізінде есептеп т™лейді.
€.с - к 1998 ж.дейін колданыста болган зейнетакы . мемлекеттік элеуметтік сактандыру, міндетті медецинатык саKтандыру. хштыкты жaмыспен камту тэрізді бюджеттен тыс Kорларды жэне оларга аударылатын аударымдарды жиынтыктап біріктірді. €.с-к енгізілген алгашкы кезеSде бaл салыктын обьектісі ретінде енбекакы коры каралды жэне салыK ставкасы ретінде 28 пайыз бекітілді. €.с-ты одан эрі жетілдіру барысында 21 пайыз пропорционалдык ставка, 2003 ж.каSтардан бастап регрессивтік ставка тагайындалды. Казіргі кезде э.с-K регрессивті ставкамен ай сайын есептелініп т™ленеді. Салык декларациясы салк органдарына есепті токсаннан кейінгі айдын 20-сынан кешіктірілмей токсан сайын тапсырылып отырады.



32. Шагын жэне орта бизнес субъектилери ушин арнайы салык режими.
Арнайы салыK режимі д/з ол салык т™леушінін корпорациялык.‰леуметтік ж/е ЖТС-ын с.K JJС т™легенін 5і4діретін салыKтык есепке т_рCанын дэлелдейтін ж/е салыктан бюджетке аударганыныS онайтылCан г‰ртібі.Субъектілері:
шагын бизнес субъектілері _шін арнайы салык режимі шегінде салык т™леудіS 4 тэсілі берілген: 1 .бір жолCы талон негізінде,2. патент негізінде.З.онайтылган декларация,4.жалпыCа бірдей режим. Uapva кожалыктары суб-ріне арн. арнаулы салык режимі:
септеу ж/е т™леу тэртібі-бірынCай жер салыгын есептеу жер учаскесін баCалау кaнына 0.1%ставканы Kолдану жолымен ж_різіледі.Т™леу мерзімі агымдагы салык кезеSініS 20-казанына дейін,деклар-ия 20-наурызCа дейін. ауыл шаруатыдыK ™німдерін ендіруші з.т арн.сал.реж. - патент негізінде салык т™ленеді. Салык кезеSі с_нтізбелік жыл.
,<к‰сіпкерлік кызметгін жекелеген т_рлеріне арналганарн.сал.реж. объектісі:лото _йымдаст., бильярд устелі,картинг б-ша карт.боулинг б-ша ойын жолы.тотализатор кассасы.Сал.т™л.-р тірклген салык ж/е акциз э-сіа бірыSгай оSайт.декл.-ны е.а.кейінгі ай-н 15-не дейін тапсыру керек.Т™леуге тиіс е.а.к. ай-S 20-на дейін.
Мынадай занды т_лгалар арнайы салык режимін колдануга кaкыгы жок: акцизделетін ™німдер ™ндірісімен айналасатын заSды тудCалар; кр койнауын пайдалану моделі негізі жaмыс жасайтын заSды т_лгалар; Kaрылымдылык б™лімшесі филиалы еншілес кэсіпорны бар занды тaлCалар; мaнай ™нерк‰сібіндегі заSды тaлгалар; каржылык жэне бухалтерлік кызмет к™рсету саласындаCы тaлCалар
6)кеSес беру кызметімен айналысатын з. тaлCалар 7) су к™мегімен жолаушы жэне ж_к ж_к тасымалы ж_зеге асыратын т_дгалар жэне т.б.
к‰сіпкер заSды тaлгалар онайлатылган декларация негізінде _ш пайыз м™лшерінде токсандык табысынан салыCын т™лейді.
Онайлатылган декларация есепті кезеSнен кейінгі айдын 15 не дейін тапсырылуCа тиіс.
Ауыл шаруашылыгындагы заSды т_лCазарга шаруа кожалыктарына кэсіпкелік кызметі жекелеген т_рлермен айналысатын занды т_лCаларта колданыстаCы салык заSнамасына сэйкес арнайы т‰ртіп тагайындалады.
Ойын бизнестегі занды тaлгаларга тізімін JР S _кіметі белгілеген жекелеген кэсіпкерлік кызмет т_рлеріне салык міндеттерін орындаудын арнайы тэртібі тагайындалады.



33. См. 10
34. См. 2
35.СалыK Kызметі органдарыиыц салыктыK баKылауы.
™кілетті жэне жергілікті денгейдегі салык кызметі органдары JР-сы ^кіметініS " JР Jаржы Министрлігі туралы" каулысы негізінде ™з Kызметін ж_зеге асырады. Осы каулы бойынша JР Jаржы министірлігі (JРJМ) JР-ныS Заннамасы негізінде мемлекеттік бюджетті аткарылуын бакылау жэне кадаCалау мемлекеттік меншікті есепке алуды талдау, бакылау, Бухгаллерлік есеп жэне каржылык есептілігі жуйесін реттеу мэселелеріне катысты жетекшілік ж_ргізетін ОрталыK аткарушы орган болып табылады.
Министрлік к_рамында Казынашылык .Салык , JаржылыK бакылау , мемлекеттік м_лік жэне жекешелендіру бюджет алдында карыздар т_лгалармен жaмыс жасау комитеттері ж_мыс аткарады.
JРJМ aйымдыK-кaкыктык нысаны мемлекеттік мекеме болып табылады. Дербес м™рі белгіленген нысандаCы бланкісі Jазынашылык жэне JР аумагында кызмет жасайтын банктерде дербес шоты бар занды т_лга болып табылады.
Министрліктін штаттык к_рамыныS лимиті, каржысы JР ^кіметінін каулысымен бекітіледі. Министрлік 100% мемлекеттік республикалыK бюджет есебінен каржыландырылады
5.салыктардын жэне бюджетке т™ленетін баска да міндетті т™лемдердіS толыктыCы мен мерзімділігін камтамасыз ету.
сцьгк кезеSіндегі табысы екі млн теSгеден аспауы тиіс
патец Kaны жеке кэсіпкердін болжама табысынан екі пайыз м™лшерде аныктшіады. Па-теіг негізі бір айдан бір жылга деііін жaмыс жасау салык міндеттерін ™теуге болады. Онсаітатылган декларация негізінде жaмыс жасау _шін жеке кэсіпкерлер мынадай талаптарга сайг боіу кажет;
Мрамагында кызметкерлердін саны ©зін коса алганда жиырма бес адамнан аспауы кажет
4лык кезеSіндегі табысы он млн тенгеден аспауы керек
онайатылCан декларация бойынша салык ставкасы прогресивті шкала негізінде аныкталады. Жогарыда аталCан тэртіптерде келтірілген талаптарга жеке кэсіпкерлер сай болмаган жагдайда немее канаCаттанбаса. онда жеке к‰сіпкср жалпыга ортак режимі негізінде жaмыс жасай алади, яCни салык салынатын табысты занды тaлCа сиякты аныкталады, бірак жеке табыс саяьц ставкасын колданады. JР Iаумагында кэсіпкер заSды тaлCалар мынадай тэртіп негізінде бюджет алдындаCы салык миндеттемесін ™тей алады: 1 ) онайлатылган декларация 2) жалпыCа ортаK режимінде
онайлатылган декларация негізінде заSды тaлгалар мынадай талаптарга сай болган ясаC;айда жaмыс жасай алады:
алыK кезеSдегі шекті табысы 25000000 тг аспауы кажет
карамаCында кызметкерлердіS салыктык кезеSдегі орташа тізімдер саны 50 адамнан аспау кажет.


36.Т™лем к™зінен aсталатын табыстар
1. Т™лем к™зінен aсталатын табыстарCа, егер осы баптыS 2-тармаCында ™згеше к™зделмесе, мыналар:
1) aтыстар;
2) резидент еместердіS осы КодекстіS 192-бабына с‰йкес айKындалатын, мaндай резиденттердіS тaраKты мекемесімен байланысты емес JазаKстан РеспубликасындаCы к™здерден алCан табыстары;
3) заSды тaлCаларCа т™ленетін сыйаKы жатады.
2. Мыналар:
1) мемлекеттік баCалы KаCаздар мен агенттік облигациялар бойынша сыйаKы;
2) орналастырылCан зейнетаKы активтері бойынша жинаKтаушы зейнетаKы Kорларына, ™мірді саKтандыру саласында Kызметін ж_зеге асыратын саKтандыру aйымдарына, пайлыK ж‰не акционерлік инвестициялыK KорларCа KорларCа ж‰не орналастырылCан активтер бойынша Мемлекеттік ‰леуметтік саKтандыру Kорына т™ленетін инвестициялыK табыстар;
3) сыйаKы есептелген к_ні JазаKстан РеспубликасыныS аумаCында жaмыс істейтін Kор биржасыныS ресми тізімінде болатын борыштыK баCалы KаCаздар бойынша сыйаKы;
4) Kаржы нарыCы мен Kаржы aйымдарын реттеу ж‰не KадаCалау ж™ніндегі у‰кілетті мемлекеттік органныS лицензиясы негізінде банктік Kарыз операцияларын ж_зеге асыратын aйымдарCа т™ленетін кредиттер (Kарыздар) бойынша сыйаKы;
5) кредиттік серіктестіктерге т™ленетін кредиттер (Kарыздар) бойынша сыйаKы;
6) JазаKстан РеспубликасыныS секьюритилендіру туралы заSнамасына с‰йкес KaрылCан арнаулы Kаржы компанияларына т™ленетін кредиттер (Kарыздар) бойынша сыйаKы;
7) резидент банкке т™ленетін кредит (Kарыз), депозит бойынша сыйаKы;
8) резидент лизинг берушіге т™ленетін Kаржы лизингі бойынша сыйаKы;
9) к‰сіби Kызметін баCалы KаCаздар нарыCында ж_зеге асыратын aйымдарCа т™ленетін, репо операциялары ж‰не борыштыK баCалы KаCаздар бойынша сыйаKы;
10) микрокредиттік aйымдарCа т™ленетін микрокредиттер бойынша сыйаKы т™лем к™зінен салыK салуCа жатпайды.
37. Ойын бизнесине салык салу.
Т™леушілер мынадай:
1) казино;
2) ойын автоматтары залы;
3) тотализатор;
4) букмекерлік кеSсе Kызмет к™рсетулер ж™ніндегі Kызметті ж_зеге асыратын дара к‰сіпкерлер мен заSды тaлCалар ойын бизнесі салыCын т™леушілер болып табылады.
СалыK салу объектілері
Ойын бизнесі саласындаCы Kызметті ж_зеге асыру кезінде:
1) ойын _стелі;
2) ойын автоматы;
3) тотализатор кассасы;
4) тотализатордыS электронды кассасы;
5) букмекер кеSсесініS кассасы;
6) букмекер кеSсесініS электронды кассасы ойын бизнесіне салыK салу объектілері болып табылады. СалыK ставкалары. СалыK салу объектісініS бірлігінен ойын бизнесіне салыK ставкасы:
1) ойын _стеліне – айына тиісті Kаржы жылына арналCан республикалыK бюджет туралы заSда белгіленген айлыK есептік к™рсеткіштіS 830 еселенген м™лшерін;
2) ойын автоматына - айына тиісті Kаржы жылына арналCан республикалыK бюджет туралы заSда белгіленген айлыK есептік к™рсеткіштіS 30 еселенген м™лшерін;
3) тотализатор кассасына - айына тиісті Kаржы жылына арналCан республикалыK бюджет туралы заSда белгіленген айлыK есептік к™рсеткіштіS 125 еселенген м™лшерін;
4) тотализатордыS электронды кассасына - айына тиісті Kаржы жылына арналCан республикалыK бюджет туралы заSда белгіленген айлыK есептік к™рсеткіштіS 125 еселенген м™лшерін;
5) букмекер кеSсесініS кассасына - айына тиісті Kаржы жылына арналCан республикалыK бюджет туралы заSда белгіленген айлыK есептік к™рсеткіштіS 75 еселенген м™лшерін;
6) букмекер кеSсесініS электронды кассасына - айына тиісті Kаржы жылына арналCан республикалыK бюджет туралы заSда белгіленген айлыK есептік к™рсеткіштіS 75 еселенген м™лшерін Kaрайды.
СалыK кезеSі. Ойын бизнесі салыCы _шін салыK кезеSі к_нтізбелік тоKсан болып табылады. 


38. Мемлекет экономикасын дамытудаCы салыктардын экономик. МаSызы ж‰не р™лі
Салыктар дегеніміз - занды жэне жеке тулгалар дан белгілі бір м™лшерде , мерзімде мемлекетгік бюджеткв т™ленетін міндетті т™лем.
СалыктыS экономикалык категория ретІндегІ аныктамасы былай тужырымдалады:
Салыктар - улттык табысты жинактап, шогырландырып. кайта б™лудін каржылык катынастарын с ипаттаГпын, сондай-ак шаруашылыK жургізуші субъектілер мен азамаггардын. мемлекетпен екі арада каржы козін кур\га байланысты туындаіітын каржы катынастарыныS жиынтыCын сипаттайтын экономикалык категория. Салыктардык экономикалык м‰ні ™з кызметін ж_зеге асыру _шін мемлекетте жинакталатын улчтыK табыстык б™лігін білдіреді.
Салыктар мемлекетпен бірге пайда болды. онын ™мір с_руініS негізі болып таб. Адамзат дамуыныS барлык тарихында салык нысандары мен ‰дістері мемлекет суранысына ж‰не кажеттіктеріне карай озгеріп , жаSартылады. Салыктар ™зініS ец _лкен дам\ына тауар-акша катынастарынынж_иесінде жетілді. КР cajTbiK са.іу кагидалары:
‰діддік - салык твлеушінін табысына карай салык салынуы керек .
салык салудын міндеттілігі - салык т™леуші ™зіне жуктелген салыктарды белгілі бір мерзімде ж‰не м™лшерде толеугс тпісті.
бірту.тастылык - JР-S барлык аумагында бірту.тас салык жуйесі жумыс жасайды.
айкындылык - салык телеуші _шін салыктарды не _шін. капдан. кашан т™деуте тиісті екеніайкын болуы керек.
39. См. 18
40. JР-н салык кодексіне сэйкес м_наіі. химия ™неркэсібіндегі уйымдар мынадай талаптарга сай болтан жаCдайда тіркелі ен к_нінен бастап 5 жыл мерзімге КТС босатылады:
1)2004ж. 1 кантары -2007ж.3I желтоксан аралыгында мемлекет тірке_ден ™тсе: 2)ЖЖТ-S 90%-дан астамы ™зі ™ндірген. ™ндеген, ™ткізген мунай ™німдерден т_скен табыстан кaралса; 3)™нд.максатына жaмсалган инвест-S минималды к™лемін тіркелген каржы жылындагы 5млн.м‰ртесінен кем болмаса.
Мынадай субъектерліS бул женілдікті колдану к_кысы жок: - акцизделетін ™нім ™ндірумен айналысатын з.т. -жер койнауын пайдалану моделі б'.ша жумыс жасайтын з.т. -арнайы са.пык режимін колданатын шагын бизнес субъектілері.
JР-S СалыK Кодексі саKтандыру aйымдарына салыK салудыS б‰лек т‰ртібі Kарастырылады. СалыK объектісі: - сст=жжт –ш. КТС=Сст х Сст. - Сактандыру сыйакысы.
Мынадай табыстардан сактандыру компаниялары салык т™лемейді;
кайта сактандыру келісім-шарты бойынша алынган комиссиондык сыйакы
сакт.компанияныS активтерін ж\е баC.каC-ын орналастырудан т_скен инвестициялык табыс
жинактаушы сактандыру шарты б\ша алынган табыстар.
Салык ставкалары: бір объект б\ша - 30%; жинактаушы емес сактандыру к-шарттарынан - 4%; жинактаушы сактандыру к-шарты бойынша - 2%; ™зара ж\е аннуитетті сактандыру келісім б\ша сыйакы сомасынан - 1% Т™леу мерзімі: Іобъект бойынша барлык з.т. сиякты; 2объект б\ша есепті кезеSнен кейінгі айдыS 15-не дейін.
Салык декларациясы ж\е КТС б\ша толык есеп айрысу есепті жылдан кейінгі жылдыS 31.03. дейін ж_ргізіледі.
Инвестициялык салыK преференциялары инвестиц.жоба негізінде ж_мыс жасайтын з.т-Cа беріледі.
Инв.преференция негізінде жеSілдікке салык т™леуші КТС пен м_лік салыгынан босатылады. Инв.салык преферениияларын берудегі максат ™ндіру техн-к жанаруын камт\з ету. BТП-н соSгы жаналыктардыS ™ндіріске тез енуін ынталандыр
41.Салык кодекси.
С.Кодексинде салыKты ж‰не бюджетке т™ленетiн басKа да мiндеттi т™лемдердi белгілеу, енгізу ж‰не есептеу мен т™леу т‰ртiбi ж™ніндегі билiк Kатынастарын, сондай-аK мемлекет пен салыK т™леуші (салыK агенті) арасындаCы салыK міндеттемеcін орындауCа байланысты Kатынастарды реттейдi. JазаKстан РеспубликасыныS салыK заSнамасы JазаKстан РеспубликасыныS Конституциясына негізделеді. С.Кодексте к™зделмеген салыKты ж‰не бюджетке т™ленетiн басKа да мiндеттi т™лемдердi т™леу ж™ніндегі мiндет ешкiмге ж_ктелуге тиiс емес. СалыK ж‰не бюджетке т™ленетiн басKа да мiндеттi т™лемдер осы Кодексте белгiленген т‰ртiппен ж‰не жаCдайларда белгіленедi, енгiзiледi, ™згертiледi немесе к_шiн жояды.  С.Кодекси пен JазаKстан РеспубликасыныS басKа да заSнамалыK актілерiнiS арасында KайшылыKтар болCан кезде салыK салу маKсатында осы КодекстiS нормалары Kолданылады. Осы Кодексте к™зделген жаCдайларды KоспаCанда, салыKтыK Kатынастарды реттейтiн нормаларды салыKтыK емес заSнамаCа енгiзуге тыйым салынады.  Егер JазаKстан Республикасы ратификациялаCан халыKаралыK шартта С.Кодекстегіден ™згеше  ережелер белгiленсе, к™рсетілген шарттыS ережелерi Kолданылады. 
жариялылык - КР-н Салык кодексіне жэне салыкка катысты заSнамалык кужаттарга енгізілген езгерістер мен толыктырулар баспас™з кaралдарында жариялануы тиіс, ол туралы акрпараг ал\Cа ‰рбір салык т™ле\шіге мумкіндік жасалуы керек. <алык салу кагилалары оныS м‰нін сипаттайтын салык функциясында к™рініс табады. L фискалдык - мемлекетті каржымен камтамасыз ету аркылы сигтатталады. 2. Kайта б™лу - _лттык табысты каПта б™лу барысында к™ріиіс табады. j бакылау- салык т™леуші занды жзне жеке тулганыS каржылык кьпметін жанама т_рде бакылау Л реттеушілік - сяыктардын толык жэне уакытылы мемлекет казынасына т_суін камтамасыз ету барысында колданылатын куралдар аркылы сипатталады. Ол к_ралдарCа мыналар жатады: салык салу т‰сіллері
‰дістері; салыкт. Женілліктер; салыктык ставкалар т.б.
СалыKтыS ж‰не бюджетке т™ленетін басKа да міндетті т™лемдердіS т_рлері:
1. JазаKстан Республикасында мынадай: 1) салыKтар; корпоративтік табыс салыCы; жеке табыс салыCы; KосылCан Kaн салыCы; акциздер; экспортKа рента салыCы; жер Kойнауын пайдаланушылардыS арнаулы т™лемдері мен салыKтары; ‰леуметтік салыK; к™лік Kaралы салыCы; жер салыCы; м_лік салыCы; ойын бизнесі салыCы; тіркелген салыK; бірыSCай жер салыCы; 2) бюджетке т™ленетін басKа да міндетті т™лемдер; мемлекеттік баж; алымдар; тіркеу алымдары; авток™лік KaралыныS JазаKстан Республикасы аумаCымен ж_ргені _шін алым; аукционнан алынатын алым; жекелеген Kызмет т_рлерімен айналысу KaKыCы _шін лицензиялыK алым; телевизия ж‰не радио тарату aйымдарына радиожиілік спектрін пайдалануCа рaKсат беру _шін алым; мыналар: жер учаскесін пайдаланCаны _шін; _стіSгі к™здерден су ресурсын пайдаланCаны _шін; KоршаCан ортаCа эмиссия _шін;
жануарлар ‰лемін пайдаланCаны _шін; орманды пайдаланCаны _шін; ерекше KорCалатын табиCи аумаKты пайдаланCаны _шін; радиожиілік спектрін пайдаланCаны _шін; KалааралыK ж‰не (немесе) халыKаралыK телефон байланысын, сондай-аK aялы байланысты бергені _шін; кеме ж_зетін су жолдарын пайдаланCаны _шін; сыртKы (к™рінетін) жарнаманы орналастырCаны _шін т™лемаKылар Kолданылады.СалыKтыS, бюджетке т™ленетін басKа да мiндеттi т™лемдердiS сомасы JазаKстан РеспубликасыныS Бюджет кодексiнде ж‰не республикалыK бюджет туралы заSда айKындалCан т‰ртіппен тиiстi бюджеттердiS кiрiстерiне т_седi.



42. Патент: берілу т‰ртібі ж‰не кунын аныKтау.
Патент негізінде арнаулы салыK режимін мынадай талаптрга сай келетін: І.жалдамалы KызметкерлердіS еSбегін пайдаланбайтын 2.жеке кэсіпкерлік нысандагы кызметті ж_зеге асыратын З.жыл ішіндегі табысы 2,0 млн тенгеден аспайтын жеке к‰сіпкерлер Kолданады.
Патент негізінде жaмыс жасау _шін жеке кэсіпкерлер мынадай талаптарга сай болу Kажет:
жолдамалы жaмыс к_шін колданбауы тиіс
жеке кэсіпкерлік негізінде ж_мыс жасауы тиіс
салык кезеSіндегі табысы екі млн тенгеден аспауы тиіс
патент к_ны жеке кэсіпкердіS болжама табысынан екі пайыз м™лшерде аныкталады. Патент негізі бір айдан бір жылга дейін жaмыс жасау салык міндеттерін ™теуге болады.

43. См. 10, 40
44.Онайлатылган декларация: тапсырылу тэртібі мен мерзими.
Салыкты оSайлатылCан декларация негізінде есептеуді шагын бизнес субьектісі салык салу обьектісіне есепті салык кезеніне тиісті салык ставкасын колдану аркылы дербес ж_ргізеді. Жеке кэсіпкердіS табысына мынадай ставкалар бойынша салык салынуCа тиіс; Токсандык табысы 3000,0 мын тенгеге дейін коса алганда , ставкасы. табыс сомасыныS 3 проценті;
Токсандык табысы 3000,0 мыS теSгеден жоCары 6000,0 мыS тенгеге дейін коса алганда , ставкасы , 90.0 мыS тенге --3000.0 мын тенгеден асатын табыс сомасынан 4 поцент Токсандык табысы 6000.0 мыS теSгеден жоCары , ставкасы, 210,0 мын теSге + бООО.Омын тенгеден асатын табыс сомасынан 5 процент.
Занды тaлCанын табысына мынадай ставкалар бойынша салык сапынуCа гиіс; Токсандык табысы 3000,0 мын тенгеге дейін коса ачганда , ставкасы . табыс сомасынын 3 %
Токсандык табысы 3000,0 мын тенгеден жогары 10000.0 мын тенгеге дейін коса алганда, ставкасы, 90,0 мын тенге + 3000,0 мын тенгеден асатын табыс сомасынан 4%
10000,0 мын тенгеден жогары 1 80000 коса алганда . 370мын тенге +10000.0 мын тенгеден асатын табыс сомасынан 5%
18000.0 мын тенгеден жогары. 770 мын тенге + 18000.0 мын тенгеден асатын табыс сомасынан 7 % '.
Онайлатылган декларация негізіндегі арнаулы салык кезені басталCанга дейін к™шу _шін шагын бизнес субьектілері ™з кызметін ж_зеге асыратын жері бойынша салык органына у‰кілетті мемлекеттік орган белгілеген нысанда ™тініш береді.
ЖаSадан кaрылган іаSды тaлCалар онайлатылган декларация негізінде арнаулы салык режимін колдануга ™тінішті заSды тaлга мемлекеттік тіркелгеннен кейін он жaмыс кунінен кешіктірмей салык органына береді.
Жанадан к_рылган жеке к‰сіпкерлер онайлатылган декларация негізінде арнаулы салык режимін KолдануCа™з кызметін ж_зеге асыратын жері бойынша тіркеуге KойылCан к_ні ™тініш береді.
Кызметін бір елді мекен шегіндегі ‰р т_рлі аумактык ‰кімшілік бірліктерде орналаскан бірнеше обьектілерде жузеге асырган кезде салык т™леуші онайлатылган декларация негізінде арнаулы салык режимін колданута ™тініш беру _шін салык органын дербес аныктайды.
Мынадай талаптарга сай келетін шагн бизнес субьектілері: Г) жеке к‰сіпкерлер \'шін:
жеке кэсіпкердщ ™зін коса алганда. кызметкерлердіS шекті орташа тізімдік саны салык кезені ішінде жиырма бес адам болса;
салык кезені ішінде шекті табыс 4500,0 мыS тг. болса; 2) закды тулгалар _шін:
кызметкелердін шекті орташа тізімдік саны салык кезеSі ішінде елу адам болса; салыK кезені ішінде шекті табыс 25000,0 мын тенге болса. онайлатылган декларация негізіндегі арнаулы салык режимін колданады.
Арнаулы салык режимінен ™з еркімен шыKкан кезде шагын бизнес субьектісі есепті токсаннан кейінгі токсаннан бастап ™тініш негізінде салыкты есептеу мен т™леудін жатпыга бірдей
· белгіленген тэртібіне к™шеді.
Жеке кэсіпкер aйымдыK кaкыктык нысаны ™згерген кездегі заSды тaлга ретінде онайлатылган декларация негізінде арнаулы салык режимін колдануга кaкылы. СалыKты есептеу мен т™леудіS жалпыCа бірдей белгіленген т‰ртібінен онайлатылган декларация негізіндегі арнаулы сатык режиміне к™шкен кезде элеуметтік, корпарациялыK салык немесе жеке табыс салыгын т™леу жэне олар бойынша есептілікті тапсыру жалпыга бірдей белгіленген тэртіппен ж_ргізіледі.
С.агенті дегеніміз - э.с бойынша салык салу обьектісі бар заSды тaлCа. жеке к‰сіпкер, адвокаттар мен нотариустар. Жалпыга ортак режим негізінде жaмыс жасайтын жеке к‰сіпкер _шін з.с заSды тaлCага бел Зііенген т‰ртіппен салынады.
Егер есепті кезеннін корытындысы бойынша жалдамалы кызметкерлердін орташа айлык жалакысы JР ныS зан актілерінде белгі.іенген еS т™менгі айлык жалакыныS жеке кэсіпкерлердіS кемінде 2 еселенген, занды тaлгалардын кемінде 2.5 еселенген м™дціеріндей болса, Kызметкерлердін орташа тізімдік санын негізге ала отырып, ‰рбір кызметкер _щін салык сомасыныS 1,5 % м™лшеріндегі сомага азайтылу жагына карай т_зетілуге тиіс.
ОSайлатылCан декларация токсан сайын, есепті салык кезеSінен кейінгі айдыS 10 - ыннан-кешіктірілмей. салык органына табыс етіледі.
ОнайлатылCан декларация бойынша есептелген салыкты бюджетке т™леу жеке ( корпорация) табыс салыгы ж‰не элеуметтік салык т_рінде салык есептілігі кезеSінен кейінгі айдыS 15 інен кешіктірілмейтін мерзімде ж_ргізіледі.
Б_л ретте жеке ( корпорациялык) табыс салыгы онайлатылган декларация бойынша есептелген салык сомасыныS 1/2 м™лшерінде. элеуметтік салык JР нын міндетті сактандыру туралы заS актісіне сэйкес Мемлекеттік элеуметтік сактандырудыS корына есептелген ‰леуметтік аударымдар сомасын алып тастаганнан кейін онайлатылган декларация бойынша есептелген салык сомасыныS 1/2 б™лігі м™лшерінде т™ленуге тиіс. Онайлатылган декларацияны табыс ету жэне сапыктарды т™леу онайлатылган декларация негізінде арнаулы салык режимін колдануга ™тініш берген жері бойынша салык органында ж_ргізіледі.

45. См. 10
46.
47.
48. см 8
49. JазаKстаннын салык ж_йесі:калыптасу кезендері жэне казіргі кездегі жаCдайынын сипаттамасы.
JазаKстан Республикасынын салык ж_йесі: калыптасуы жзне дамуы
Салыкж_йесі-салыкт_рлері, салык механизм? жэне салык кызметі органдарыныS жиынтыгынан тaрад*»1' JР-S салык ж_йесініS даму кезендерін былай жіктеуте болады:
1.25 желтоксан, 1991 ж,- 24 сэ\ ір. 1995 ж.
I. 1 ші.лде. І995ж-1 каSтар 1*997 ж.
кер койнауын пайдаланушы роядтиді JР-нын аумагында ™ндірілетін пайдалы казбалардын эр т_рі бойынша. онын сатып алушыларга ™ткізілгеніне немесе ™з кажетіне пайдёЗЛнылCанына карамастан жеке т™лейді.
функций. За счет налогов финансируются также расходы по социальному обеспечению, которые изменяют распределение доходов. Система налогового обложения определяет конечное распределение доходов между людьми.
СалыKтар дегеніміз - занды жэне жеке тaлCалардан белгілі бір м™лшерде, мерзімде мемлекеттік бюджетке т™ленетін міндетті т™лем.
СалыKтыS экономикалыK категория ретіндегі аныKтамасы былай тaжырымдалады:
Салыктар дегеніміз - _лттык табысты жинактап, шогырландырып, Kайта б™лудіS каржылык катынастарын сипаттайтын, сондай-ак шжс-мен азаиаттардыS мемлектпен екі арадагы каржы к™зін к_рута байланысты туындайтын KаржылыK катынастардыS жиынтыCын сипаттайытын экономикалыK категория. Салык ж_йесін мемлекет пен занды жэне жеке тaлCалар арасындаCы каржы катынастары жзне осы катынасть: іныктайтын салыктар. салык механизмі ягни. салык салу эдістері мен тэсілдері. жолдары. салык заSдары мен ;апыкка катысты кесі.мдердіS, салык кызметі органдарьшыS жиынтыгы кaрайды.Салык ж_йесі мемлекет саржы к™здерін жасаудын еS негізгі кaралы болуымен катар, ел экономикасын кайта KaруCа. ™ндірістіг ^лгайып дамуына жэне саяси элеуметтік шаралардын толыгымен іске асуына м_мкіндік туCызады. Еліміздіт ;алык ж_йесініS дамуын 4 кезенге б™ліп карастырута болады:
1 кезен (1992-1995жж) -жана сачык ж_йесі базисініц, салыK кезеSінін ™Sделуі жэне іске косылуы - 2кезен (1996-1998жж) - нарыктык экономика татаптарына сай келетін салык ж_йесін Kaруды аяктау
12 желт., 1997ж.- 1 шілде2000ж. t " "
12 ма_сым 2001 ж,- 12 желт.. 2006ж.
2007 ж. 1 кантардан бастап. казіргі кезге дейін.
1-кезен. 1991ж. 25 желт.-да «КР-н салык ж_йесі тур.» тaкгыш зан кабылданды. Осы зан н‰тижесінде 1992 ж. I кант. Бастап К.Р аумагында 43 г_рлі салыктар жaмыс жасай бастады:
жалпы мемлекеттік салыктар
жергілікті салыктар
жалпыCа міндетті салыктар мен алымдар. І-кезен артыKшыяыKтары:

Т‰уелсіз елдін тaSCыш салык жуйесі тур. ЗаSы кабылданды
JР аумагында мемлекеттік салык кызметі кaрылды
Салык механизмі іске косылды. І-кезеS кемшіліктері:
Салык салудыS классикалык теориядары сакталмадьі(салык. К™п т_рлілігі, олардын есептеудіS накты механизмінін жоктыгы. салыктан жалтару жолдарыныS орын алуы)
Салык жеSілдіктерінін к™п турлілігі
Жер койнауын пайдаланушыларга салык салынCан жок
2-кезеS. 1995 ж. 24 сэуірде JР тaнгыш Салык Кодексі кабылданды. Бaл кезеSде салык реформасыныS басты максаты салык ауыртпалыгын жеSілдету. садык т_рлерін нактылау, салыктын фискалдык кызметінін маSызын арттыру болды. 2-кезеS артыкшылыкпшры.
11 т_рлі салык колданыска енгізілді (жалпы мемлекеттік ж‰не жергілікті салыктар)
Салык т™леушілердіS кaкыктары мен міндеттері нактыланды
Салык кызметІ оргзндарыныS ™кілеттілігі белгіленді жэне т.б. 2-кезец к&миііліктері:
Бизнеспен айналысатын занды жэне жеке тaлгадарга бірдей салык салынды
Салык ауыртпалыгын т™мендетудіS механизмі жaмыс жасамады
Бюджет звенолары арасында салыктарды б™лу механизмі ж_ргізілмеді
3-кезен, Салык кодексіне енгізілген 500 астам озгерт>лер мен толыктыр>ларCа сэйкес бaл кезен косылды 3-кезеS артыкшылыцтары:
Жер койнауын папдаланушылар жіктелді жэне оларга салык салу т‰ртібі енгізілді
- 4 кез. еі(20р1-2002жж) - ЖаSа Салык Кодексі Kабылданып . іске косылды. JР 1991 жЗЫдьш 25 желтоксанында кабылданган JР-даCы Салык ж_йесі туралы ЗаS тэуілсіз салык жaйесін ОДудыS енс ілгшкы бастамасы болып табылады. Осы кезендерде заS бойынша лCш рет КР 42 салык т_рі ^ызмет етті 5йне олар 3 топка б™лінді: жалпы мемлекеттік салыктар-10
міндетгі т_рде т™ленетін жергілікті салыктар мен алымдар жергі Дггі салыктар мен алымдардыS 18 т_рі. президеИініS 24.04.95ж. кабылдаCан Салык жэне бюджетке т™ленетін баска да міндетті т™лемдер туралы Jan к_ші баржарлыгы табылады. Ол 1995ж 1-ші шілдесінен бастап іске косылды, нэтижесінде бaрын кызмет еткен 42 са_пиK т_рініS орнына 11 салыктарн мен алымдар кызмет еетін болды. Б_л Салыктар ЗаSдылыCы Зойынша еяікіздін салык ж_йесі нарыKтык катынастар талбына біршама бейімделіп, халыкарачык тэжірибеге лейдінше жааіндаылды. 1999 ж. Саіык ж_йесі 5 рет к_рделі ™згерістерге _шырады. ОсыCан орай 2000 жылы 1 сацтарынан бістап JР 17 т_рлі сатыKтар мен алымдар кызмет етті. U-кезеSде ягні 2001 жылдыц 12 маусымында ЖаSа Салык Кодексі кдбылданып. 2002 ж. 1-ші кантарынан застап іске кссылды. Сатык Кодексінде JР клданылатьш салыктар мен бюджетке т™ленетін баска да міндетті I г™лемдер, атаіайтканда 9 салыкЛЗ атым. 9 т™лем. 1 мемлекеттік баж. 4 кедендік алым белгіленген. I э. Салык катынастарын KaKыKтыK реттеудсгі Салык кодексі.
I Ж"аSа Салык Юдексі 2002 жылдыS 1-ші кантарьшдаCы JР-да мынадай салыктар енгізген: і корпорацияліік табыс салыгы і жеке табыс садыCы ! -косылCан кунсалыгы; акциздер; жер койнауьп пайдаланушылардыS салыктары мен арнаы т™лемдері элеуметтік салыK; жер салыCы; к™лік кaралдары апыгы; м_лік салыгы. Алымдар: занды тaлCалгрды мемлекеттк тіркегені _шн алым жее кэсіпкерлерді мемлекеттік тіркегені _шін; жылжымайтьш м_лікке кaкыктарды жэне олармен жасалCан мэмілелерді мемлекеттік тіркегені _шін алым; радиоэлектрондык Kaралдары ж‰не жиілігі жоCары к_рылCыларды мемлекеттік тіркелгені _шін алым; емханалык к™лік кaралдары мен тіркемелерді мемлекеттік тіркегені _шін алым азаматтык эуеемелерін мемлекеттік тіркегені _шін алым; дэрі-дэрмек кідзалдарын мемлекеттік тіркегшені _шін алым; авток™лік кaралдарынын JР-ныS аумаCы аркылы ж_ру алымы; аукциндардан алынатын алым; елтаSбалык алым; жекелеген кызмет т_рлерімен айналасу кaкыгы _шін лицензиялык алымы; телевизия жэне радио хбарларын тарату aйымдарын радиожілік спектрін пайдалануCа рaксат беру _шін алым. т™лемакылар: жер учаскелерін пайдаланCаны _шін т™лемаKы; жер бетіндегі к™здердіK су ресурстарын пайдаланганы _шін т™лемакы; коршаCан ортангы ластаганы ушін т™лемаKы;жануарлар д_ниесін пайдатанганы _шін т™лемаKы орманды пайдаланганы _шш т™лемаKы; ерекше коргалатын табиCи аймактарды пайдаланганы _шін т™лемакы; радиожиілік спектрін пайдаланаганы _шін т™лемакы; кеме ж_реін су жолдарын пайдаланганы _шін т™лемакы; сырткы жарнаманы орналастырганы _шін т™лемаKы.
Азаматык кодекске енгізілген ™згертулер мен толыктыруларга с‰кес ірі, орта жэне шаCын бизнес aCымы енгІзілді жэне оларга салык салу т‰ртібі енг.: 1 жолгы талон, патент бойынша салык салу т‰ртібі енг. 3-кезеS кемшіліктері: Занды т_лгалардын. табысынан алынатын салык бойынша жылдык жиынтык табыстыS кaрамы заS бойынша нактыланады; Меншікке салынатын салыктар бойынша салык женілдіктерінін к™п турлігі сакталды т.б. 4-кезеS артыцшылыктары: элеуметтік салык колданыска енгізілді.
Арнайы салык режимі колд. енг.; Эспортталатын шпкі мaнайCа рента сал.енг.;
4-кезеS кемшіліктері:Корпоративтік табыс салыгы б/ша Декларация толтырудын к_рделілігі сакталды; JJС б/ша есептеудін ‰дісінін. екІ жактылыгы сакталды т.о. 5- кезеS, 2001 ж. 12 ма\'сымда кабылданган. Салык Кодексіне негізілген ™згерістер мен толыктыруларга сэйкес казіргі кезде салык ауыртпалыгын минимизациялауга багытталган Салык Кодексі жaмыс жасауда.
- карамагындагы жумыскерлердіS 51% м_гедектер ж\е оларга ж_мсадCан шыCындар енбекакы корынын 51% астамын кураса.
Мемлекеттік баж: мемлекеттік баж
Кеден т™лемдері:-кеден бажьKкеден алымдары:т™лемакы;алымдар.











Приложенные файлы

  • doc 26552701
    Размер файла: 264 kB Загрузок: 0

Добавить комментарий